HomeDe levensvoorwaarden onder volken op hoogen en op lagen trap van beschavingPagina 25

JPEG (Deze pagina), 864.49 KB

TIFF (Deze pagina), 8.07 MB

PDF (Volledig document), 35.69 MB

i i
i
23
j verbruikt te worden, om aan de schadelijke invloeden van
f buiten weerstand te bieden. Daar men deze kent, kan j
i men ze lichter vermijden en dat aanhoudende vermijden j
{ wordt eene gewoonte; het geschiedt met steeds minder · Z
inspanning, men doet het ten slotte bijna onwillekeurig.
Zonder dat verreweg de meesten van hen het zich bewust
zijn, worden de leden eener hoogstaande samenleving door
j hygiënische regelingen en maatschappelijke instellingen,
‘ die buiten hun toedoen werden ingevoerd en door den
l onmerkbaren invloed, daardoor op hunne gewoonten ge-
_ oefend, allen krachtig beschermd tegen de inwerking
al van ongunstige omstandigheden. Meer in het oog vallend
. ` is het, hoezeer men geleerd heeft, het eenmaal zieke or-
‘ ganisme te steunen in zijne pogingen, om den ziektetoestand
te boven te komen. Wel het meest komt dit uit bij die Z
i; ziekten, waar specifieke middelen den medicus in staat
stellen, de oorzaak der aandoening onmiddellijk te be-
< strijden en binnen korten tijd den normalen toestand geheel
, weder te herstellen of eene groote verbetering tot stand
te brengen. Zeer sprekend is in dit opzicht de verande-
l ring, die zelfs in de laatste tijden de levensomstandig-
Z heden der hoogst ontwikkelde volken hebben onder-
. gaan, wat den invloed betreft, dien acute infectieziekten
i daarop kunnen oefenen. Vlïanneer cholera, pokken en
1 dergelijke ziekten laagstaande natuurvolken treffen, is het
1 geen zeldzaamheid, dat daaraan een derde of een vierde
D, van hunne getalsterkte in enkele weken als offer valt. Ook
onze maatschappij staat telkens aan invallen van deze
vijanden der menschheid bloot, maar zij slagen er zoo
jj weinig in, zich uit te breiden, dat zij op het sterftecijfer
in beschaafde staten geen noemenswaardigen invloed
lj oefenen. Springt het in het oog, dat dit alles van zeer lp
3 l
l
` l
. r c . al