HomeAtjeh in de Tweede KamerPagina 14

JPEG (Deze pagina), 1.06 MB

TIFF (Deze pagina), 6.10 MB

PDF (Volledig document), 83.49 MB

, ïi*""'"i*`ë; ïïïïï ri : =;-rei b` w à,_,.,,.- :4- . Y
. 12
l J
Het is fanatisme dat hen drijft; maar wij hebben dat fanatisme ` ,§
g opgewekt; in den langen strijd tegen de meest gehate van alle al
i ,,Kafirs", (en dat zijn wij ‘door ons verleden en ons heden), hebben ­ ‘
, wij van een manmoedig verzet tegen vreemde indringers een heiligen ‘_
{ strijd gemaakt, een volks-oorlog, waarvoor zij verwachten dat Allah l
hen in den Hemel tbeloonen zal. j
j ‘ Wat nu ? ,
Over de expedities, de krijgsverrichtingen, de vechtgelagen, de Qi
? militaire, maritieme- en civiele-stelsels vol stelselloosheid wil ik ·
i geen woord zeggen. Onze overwinningen vervullen mij met weemoed,
¤ onze nederlagen met droefheid. Het eenige wat ik thans doen wil, , `° _
is tot U - een beroep doende op Uw gevoel van plicht, en Uw ` i '
geweten ­- deze gewetensvraag richten; l
; ,,Zijn wij niet, in naam van menschelijkheid en recht, als verant-
Q woordelijk zijnde voor den oorlog daar ginds, verplicht zoo snel , ,
mogelijk een einde te maken aan den Atjeh-/crijg? l
l Het is thans de vraag niet, hoe er moet worden gevochten, maar ._
E of er moet worden voort gevochten. Zeker, er zijn bezwaren aan ‘
verbonden, wij zullen ze straks wel met klem en aandrang hooren
opsommen. Het is zoo moeilijk, afstand t_e doen van een vooroor-
l deel, jarenlang gekoesterd, zich los te rukken van denkbeelden, zoo
i vaak verdedigd. Maar men begrijpe mij wèl, en dan kan dit pijnlijk, ­
t maar nu eenmaal onvermijdelijk geworden debat kort zijn.
De Atjeh­oorlog is een onrechtvaardige oorlog, hij is een kanker W
geworden, waaraan gansch Nederland aan ziel en lichaam lijden;
Q die kanker moet worden uitgesneden, er moet een einde _aan dien ,
oorlog worden gemaakt.
‘ Hoe zulks moet geschieden, wanneer en op welke wijze, behoort {
l door eene Commissie van onpartijdige en onafhankelijke mannen
j te worden beslist. Deze Commissie, met zorg gekozen, waarin 1
` mannen van verschillende richting, doch door geen enkel persoonlijk
belang aan den oorlog verbonden, door de Regeering worden benoemd, ;
3 moet licht brengen, waar thans duisternis heerscht. Het doel moet niet _ s
.· zijn, een aanklacht van pe1·sonen, die vaak het product waren der om- ,­ .
is standigheden en die werden medegesleept door den waan van den dag, l
r doch het éénig doel is; onderzoek der zaken, blootlegging der werkelijke
i gevolgen van dezen bloedigen veroveringskrijg. Ons volk moet weten §
E hoeveel menschenlevens hij vernietigde, hoeveel millioenen hij opslurp- ‘
te, welke wreede gevolgen hij na zich sleepte; en wat thans geschieden .
moet, om zonder verdere bloedstorting en gewelddaden,Neerland's
vlag terug te halen van een bodem, waar men ze nooit had moeten . .
planten.
Doch wat het besluit ook zijn moge dier Commissie, onder de *
beste waarborgen van onafhankelijkheid gekozen, die, zich losruk- _
ij kende van engen partij­geest, slechts waarheid en recht wil behar- · x"
ç tigen, - op die wijze alleen zal men met voldoende gegevens een ,
beslissend oordeel kunnen vellen in deze alles beheerschende vraag.
` Eerst daardoor zal Neerlands Parlement het bewijs leveren, dat geen
V