HomeHet sociale vraagstuk en de Christelijke religiePagina 29

JPEG (Deze pagina), 1.07 MB

TIFF (Deze pagina), 8.40 MB

PDF (Volledig document), 80.51 MB

5 5 i " g.
x.
27 .
tus, die nog vóór Karl Marx de sociale quaestie zelve bepleitte, was
in 1848 mméster wm dan kovzivzeq mm Z’¢·uése¢z geweest. 55) ­
Karl Marx zelf, de stichter der Internationale, behoorde tot .
de hoogste standen en was gehuwd in een ministerieele familie 57). ` l
Lasalle verkeerde in de kringen van de zlzlq/L life 55). Henri
George is een Amerikaan uit den besten stand 5*’.) En Schaeffle, die
zoo ver gaat van bodem, werktuigen en kapiáaal collectief te
I willen maken, was in 1871 mmiszfer van dem keizer wm l
1 Oasáeïzrq/c 5°). Men kon dan ook temet zekeren Homerischen v
lach haast niet bedwingen, als men, tot voor korten tijd, ook in
A onze kringen, van het socialisme nog soms spreken hoorde, als
Y van iets dat thuis hoorde bij Jan Rap en zijn maat, Haast '
zou men vragen, of men dan niet leest, dan niet meeleeft. ~ l
Of Quack dan bij dooven aanklopte, toen hij in zoo boeiende l
· taal heel de socialistische familie bij ons beschaafd publiek l
i geïntroduceerd heeft. 5*) Ja, of men dan zelfs nooit gehoord
, heeft, hoe reeds Plato, Griekenlands grootste wijsgeer, een 1,
; ontwerp schreef en aanbeval van een geheel socialistische
staatsinrichting 55). En al ware zoo verregaande onwetendheid
voor twintig jaren nog vergeeflijk, nu althans is ze toch nacht-
i schuiten­politiek geworden, nu de socialistische beweging
i reeds aan vier onderscheidene wetenschappelijke scholen het
, aanzien gaf; spontaan en gelijktijdig in alle landen van Europa
, de >>voldane burgerij” uit hare rust deed opschrikken; aan
geheel een reeks van universiteiten haar pleitbezorgers vindt;
de persen zweeten doet onder heur elkaar schier verdringendc
studiën, en allengs zóó aan diepte, zóó aan omvang, en der-
wijs aan beteekenis won, dat een Von Bismarck zich bij haar
aansloot, een Leo XIII er zijn encycliek over rondzond, en
zelfs de keizer van Duitschland zijn regeering inluidde met 5
een congres in Pruisens hoofdstad, om de iaziemaiiorzala ’
· oplossing der sociale quaestie voor te bereiden 65). Neen, waar- V.]
lijk, struisvogelpolitiek baat hier niet; en er steekt geen kracht
in, of men al schimpt op Rccái 2200r allen, Domela Nieu- · al
wenhuis maatschappelijk dood verklaart, en den dommen ,
· fz¤
» `J