HomeRerum NovarumPagina 27

JPEG (Deze pagina), 827.61 KB

TIFF (Deze pagina), 5.87 MB

PDF (Volledig document), 24.56 MB

..·~ «­»·»,­.««,`,<`·0§, ,.,,·~·-‘.,A.­,- , <`._,...·-, .r...·­­­~.,L_, ,·«­.··­~·~»......,·­­•­«· ;·«­ wu-»····..4~..,··<..,,.~, ..,,,..`.,,....­,,.N.•`;,«,.·»,`4..,...~,.,,.­,»r,..,,..-·,.~­»­­ ·~ ·­. ~
l.
de kracht, die zich zelve kan verdedigen tegen _
grove eischen en machtigen dwang. In haar
_ in midden moet_en de arbeiders leeren zich zelve
_ te beheeren en te regeeren in hun eigen le·
_ venskring; in haar midden moeten de arbeiders
' zich bewust worden van hun plicht en hun ‘
recht, want ieder recht steunt op een plicht.
De arbeider heeft nog veel te leeren; ook hij
heeft vergeten wat gemeenschap is, ook hij is
geworden een alleenstaande of een alleen zwer-
vende; ook hij heeft geen andere wijze van
' vereeniging gehad dan het samenrotten , dat
de schandelijkste bespotting van het echte
samenwerken is. Leerscholen moeten de ar-
_ beidersvereenigingen zijn, leerscholen waarin
het oude, maar altijd jonge beginsel be-
lichaamd wordt in de geweldige vormen van
onzen tijd. Uit die leerscholen zal dan een- I
maal - en is dat oogenblik gekomen dan
toont uw schilden een zwaait uw vaandels­een
geslacht_ van arbeiders te voorschijn `treden
i gelijk aan zijn vrome en vroede vaderen, zelf-
,h standig, vrij en fier.
" · Maar alles kan niet worden tot stand gebracht
‘ door den arbeider, zelfs niet door de samenwer-
king van patroon en arbeider. Ook de tusschen-
komst van den Staat, van de burgerlijke over-
heid is noodig. De grenzen dier tusschenkomst,
de grenzen dier Staatsbemoeiing zijn niet voor
ieder geval te trekken. Met alle wettige middelen
mag de Staat streven naar het doel, dat iedere
overheid voor hare onderhoorigen moet trach­ '
ten te bereiken: den vrede. Zij, de overheid,
%_ moet misbruiken verwijderen, beteugelen, voor ‘
3 .
j 25
# 4
.i·_·( _