HomeDe veronderstelling der theologiePagina 20

JPEG (Deze pagina), 1.09 MB

TIFF (Deze pagina), 8.58 MB

PDF (Volledig document), 33.76 MB

Ei
14
züner goden. Ook met dien van Israël is dat het geval.
Niet wle God is op zichzelf, maar wal hij is voor zgn
volk, staat daarin op den voorgrond. Het karakter van
I dezen godsdienst, geligk in den grond der zaak van iederen
godsdienst, die werkelük dien naam verdient, is niet meta-
‘ fysisch-dogmatisch, maar empirisch-ethisch. _
Ik heb elders gewezen op de groote beteekenis van_ O
den naam Jakwe voor de geschiedenis van den israëlie­
tischen godsdienst, met name voor de ontplooiing va11
ju het daarin heerschend monotheïsme. Deze beteekenis ligt
eensdeels hierin, dat bij als van louter formeelen aard
je het kader vormde, waarbinnen het godsdienstig leven
j g _ zich naar alle zijden ontwikkelen kon; anderdeels. hierin
E dat bü deze ontwikkeling toch de eenheid dier verschillende
I zijden er door bewaard en in de hand gewerkt werd.
xï Hej zal het En als liü dan toont wie hü is, als
I . in den loop der tijden en in den gang der geschiedenis
‘ steeds meer van God wordt gemerkt en dientengevolge
voor wie er eenmaal oog voor gekregen heeft, de open-
baring van den Onbekende steeds voortgaat, dan is daarin
I ook de rnogelükheid gegeven van een steeds rüker wordende
I godskennis, en meer dan de mogelükheid, ook de werke-
lijkheid daarvan. De naam krijgt meer inhoud. En het
Hr] zal zyn alle na zal wordt voltooid in het Nieuw-
v Testamentische: Onze Vader die in de hemelen ls. Merk-
G waardige coïncidentie, als die naam wordt gegeven,wordt de
eerste, anders dan bij groote uitzondering, niet meer gebruikt. E
Welnu, wat zich in Israël binnen den kring en het ·
leven van één enkel volk heeft afgespeeld, ik pas het toe
op de verhouding in het algemeen van God tot den
je mensch. Hej zal het zyn, d. i. Gool.
O. Er is een tweede zaak, die ik uit de boeken des Ouden
[ Testaments heb geleerd en die ik hier noemen wil. Deze: i

l