HomeBegrip en dogma in de rechtswetenschapPagina 24

JPEG (Deze pagina), 1.07 MB

TIFF (Deze pagina), 8.41 MB

PDF (Volledig document), 33.76 MB

ä)? . V V

22
vv
overrompeling, daar geeft het dwingende regels, die de par-
tijen niet `mogen ter zijde stellen. Zoo beschermt onze wet
V den reiziger tegen het monopolie der spoorwegmaatschappijen. «
Regel bleef tot dusver de eerbiediging der gesloten contrac­ ‘
r ten, uitzondering de dwingende tusschenkomst des wetge­
vers. Moet dit stelsel worden omgekeerd?Wellicht behoort
A de toekomst aan de leer, dat elk contract vernietigbaar
ï moet zijn, waarbij, naar ’s rechters vrüe overweging van j
alle büzondere omstandigheden, de eene partij misbruik maakte _ j
” van de zwakheid der andere. Voorshands zoude ik den be- _ `
staanden regel willen handhaven. Doch slechts als een re-
gel, die, in het algemeen heilzaam bevonden, wijkt, waar ‘
de eigenaardige natuur eener overeenkomst dit vordert. Ten
` aanzien van het arbeidscontract wordt meer en meer zooda­ jj
i nige afwijking verlangd, omdat bij het sluiten daarvan re-
gelmatig de eene partij de zwakkere is. Wanneer men, in
Frankrijk en in Nederland, zich tegen dit verlangen verzet, ·
D den zoogenaamden regel: pdctd sunt 8€7"Z)ü77CiCl inroept, de j
V liberté des conirais als wapenkreet aanheft; wanneer men T `
' i in elken burger, die contracteert, ook in den kleinen pach- 1
F ter en den handwerksman, een geslepen man van zaken j
ziet, die aan alle feitelijke mogelijkheden en aan alle rechts-
ii . middelen denkt - de practici noemen dit: jus vigilantibiis .
Q serigotinn - dan miskent men de eischen van het maat-
i schappelük verkeer, dan stelt men den regel en het begrip
‘ boven de werkelijkheid. ë
á Een andere regel, die hervorming der wetgeving belem­
mert, luidt: afgezien van contractuëele betrekkingen bestaat { ` i
verplichting tot schadevergoeding alleen, waar schuld, hetzij
i opzet of nalatigheid, wordt bewezen. Dit ,,eeuwig rechts- E
beginsel", gelijk het bg de Franschen heet, belet bg voor- i
; , t
`
i ­ E
_ W ___ c . . -1 _, ___”._;.i__n_________________;_ï_