HomeAntirevolutionnair of liberaalPagina 6

JPEG (Deze pagina), 838.80 KB

TIFF (Deze pagina), 7.22 MB

PDF (Volledig document), 13.13 MB

j I i
" l
‘ 4.
waren. Zoo bleef dan ook tusschen staat en kerk een
F wederzijds betreden van elkanders gebied: de staat (
‘ wakende voor de zuiverheid der kerk, de kerk ijverende
, voor de macht van den staat. j‘
j Ook zoo, ofschoon op eenigszins andere wüze, in ons .
vaderland, waar de gereformeerde belijdenis meer al- `
A gemeen gevolgd werd. Hierdoor uitgesloten van den
l rijksvrede in Duitschland, moest dit land nog bloediger V
l martelaarsdoop ondergaan, de ingeboren vrijheidszucht
j nog dieper wortel schieten. Toch bleek deze ook hier j
M nog niet ontwikkeld, nog niet zuiver genoeg, om het g
met den grooten ,,Zwijger”, zoo krachtig in het geloof, ,
N te durven wagen, voor ,,een vrije kerk in een vrijen · . r
staat", ofschoon de consequente toepassing van het `j
gereformeerd beginsel daartoe had moeten leiden.
= Neen staat en kerk meenden ook hier nog steun
l bij elkander te moeten zoeken, zoo tegen den Spaan-
schen overweldiger naar buiten als tegen den nog
i altijd machtigen invloed van Rome’s kerk naar binnen,
I door eene ,,Staatskerk", weinig vermoedende van "
hoeveel edele krachten die inrichting -bij het goede
dat zij voor dien tijd moge gehad hebben- ons vader-
land zoude berooven, hoeveel ellende, met name door ‘
· den strijd tusschen remonstranten en contra-remon-
_ stranten, door haar zoude worden verwekt. ,,In Schot-
land en Nederland, de twee eenige bepaald gerefor-
meerde landen, leidde de groote invloed der kerk
tot eene theooratisohe opvatting van het ambt der
overheid in oud-testamentischen zin, schoon in het
laatste het evenwicht gestadig weder hersteld werd
N door de remonstrantsche oppositie, die evenzoo neigde r
om de kerk aan den staat, als de contra-remonstran­ W
r ten om den staat aan de kerk te onderwerpen. Doch
wij hebben hier niet te doen met de verscheidenheden `
J u der praktijk. De geheele verhouding van kerk en