HomeOver individueelen en gemeenschappelijken eigendom aan arbeiderswoningenPagina 6

JPEG (Deze pagina), 948.86 KB

TIFF (Deze pagina), 8.22 MB

PDF (Volledig document), 62.43 MB

algemeen ingelaten; zij besprak destijds ook o. a. de maatregelen
` die, te dezen opzichte, staat en gemeente kunnen of moeten ‘_
nemen (1). In 1886 werd het onderwerp behandeld meer bepaald
met het oog op de lagere klassen en in verband met de wetgeving J
op de huisvesting. Uitvoerige berichten uit tal van plaatsen, ook ·
buiten Duitschland gelegen (2), zijn door die vereeniging uitge- ,
geven onder den titel: ,,die Wohnungsnoth der armeren 0lassen,"
(Schriften des V ereins für social Politik XXX). Aan het debat, (3)
ter vergadering van laatstgenoemd jaar, namen personen van
verschillende richting deel; Dr. Miquel de eerste burgemeester van
Frankfort, de professoren Nasse en Schmoller; maar ook de
bekende ,,pastor" Von Bodelschwingh, de gronder en leider der _
uitgebreide inrichtingen te Bielefeld voor leiders van vallende ·
ziekten (epileptici).
Te Berlijn vormde zich, in den laatsten tijd, eene commissie uit
het central Verein für das VVohl der arbeitenden Classen, waarin
o. a. professor Gneist zitting nam. -
Die hernieuwde belangstelling verdient het onderwerp ten volle. ri
Evenals destijds in 1870, toen ik mijne dissertatie over arbeiders-
woningen schreef, ben ik nog van meening dat de verbetering van '
den toestand, dat ,,de victorie", van de woning uitgaat; en haast
daarvan alleen kom uitgaan.
De enquete heeft ten onzent ook daarover reeds eenig licht
verspreid.
Op een enkel geval zij hier meer bepaald gewezen.
De gezondheidstoestand daalt en rijst in verband met den toe-
stand der woningen; nog onlangs is dat aangetoond in een opstel ä
van Dr. VVasserfuhr in de Deutsche Rzmdschdu van Februari 1887
heft 9. Moge al worden beweerd (4) dat er vele ziekten zijn die
‘ de rijkeren treffen en niet de armen, de cijfers, ­­- indien men niet `
op redeneering wil afgaan, - omtrent den invloed der woningen, ,,.
spreken. In 1884 bedroeg het sterftecijfer te Londen in de wonin-
gen van de metropolitan association 17.3 per 1000, tegen 20.34 _
in Londen zelf; in 1875 werd in ’t journaal van de vereeniging i
(*1) Over deze vergadering schreef ik een verslag in De Economist van 1873.
(2) De rnededeeling zooeven gedaan omtrent Engeland is ontleend aan dit rapport, <'
Band I, pag. 94. `
(3) Schriften des V. f. S. P. XXXIII.
(4) Dr. lioiiösr, volgens eene mededeeling in de Kölnische Zeitung. ‘
«‘
r
1 .
Qi .

jjjj j A _ __y_ﻤn2gw_,j,,,