HomeKarakter en waarde der dogmatiek en haar betrekking tot de historiePagina 23

JPEG (Deze pagina), 850.42 KB

TIFF (Deze pagina), 7.19 MB

PDF (Volledig document), 31.69 MB

t 21
<
waardoor er leven en veelzijdige ontwikkeling bleef op het gebied ,
Q waar de mensch tot de hoogste beschaving kan worden gevormd.
Niettemin kan men door apodictische beoordeelaars onder het
, druk meesprekend publiek meermalen van alle dogmatische studie
op hoogen toon hooren constateeren: Wat baat dit alles? Het
Q is van den aanvang af niets anders geweest dan waterscheppen
i in het beruchte vat der Danaïden. `Weven aan den polymetischen
,`, rok van Penelope: des nachts wordt telkens weer vernietigd, wat
op klaarlichten dag zoo kunstig afgewerkt was!
Toch is dit miskenning van een streven, dat verdienstelijk
en zeer achtenswaardig is. Zoo kan men onbevoegden soms
ook wel met minachting hooren oordeelen over den ijver om af te
j dalen in de belangwekkende tooverwereld van het onzichtbaar
" kleine, over het zoeken naar bacteriën, kommabaccillen, de mi-
r croben, welker legioenen zoo schuchter en stil en toch soms zoo
t verwoestend het organisme doorkruipen. Welk een eerbied verdienen
j echter mannen als msrxann, Koen en anderen wegens die noeste
j vlijt, die geniale scherpzinnigheid, gewijd aan het haast onwaar-
neembare! Al hebben zij nog lang niet alles opgespoord, wat
zij najagen, welke groote diensten hebben zij reeds bewezen aan l
j de menschheid door de methode der geneeskunst te leiden in een
l beter spoor, door meer licht aan te brengen, dan er vroeger
scheen! Zoo is ook de nauwgezette beoefening der leerstellige
godgeleerdheid niet zonder resultaat gebleven. Al heeft geen dog-
matiek, zelfs niet die van den grootsten geleerde, het raadsel des ,
t levens onthuld, het denken zelf is geoefend; door die reeks van
‘ in het werk gestelde denkkrachten is reeds veel meer arbeid af-
l gedaan, dan de oppervlakkige massa vermoedt. Wü, die nu
j komen zien en zoeken, kunnen beginnen met ons op de schou-
! ' ` l
j i
ä . j
l l