HomeDe 'Bede' van dr. A. Kuyper, afgewezen door dr. A. W. BronsveldPagina 42

JPEG (Deze pagina), 804.06 KB

TIFF (Deze pagina), 7.00 MB

PDF (Volledig document), 47.54 MB

‘l
40
hooger onderwijs te openen." ­- Dat aan de mogeltjkheid gedacht
werd van een ,,bijzondere universiteit" bleek uit de diskussie in de
Kamer. Maar is dit het nu, wat Dr. Kuyper recht geeft, om zijn Y
universiteit volkomen wettig, zijn directeuren volkomen bevoegd,
en zijn professoren professoren th optima, forma. te noemen? Het
is er verre van daan! De bijzondere scholen voor hooger onder-
wijs zouden vrije scholen heeten mogen, indien zij gelijke rechten {
hadden als de rijks-inrichtingen, maar die hebben zij niet.
Art. 105 der Wet op het H. O. geeft aan de professoren, in *
art. 103 en 104 vermeld, het recht, om bij plechtigheden der uni-
versiteiten rang en zitting te nemen nevens die der universiteit. Hier
is sprake van de kerkelijke hoogleeraren. Aan de verschijning van
_ professoren van een bijzondere universiteit wordt zelfs niet gedacht. i
Doch dit is nog van het minste belang. Maar het meeste be-
teekent hier het feit, dat de hoogleeraren aan bijzondere univer-
siteiten volstrekt niet het recht hebben, om eeh titel te verleenen, 2
die eenige rechtsgevolgen heeft. 7
De heer Jonckbloet heeft het tegenovergestelde verlangd. Hij
heeft op art. 102 der wet een amendement voorgesteld van dezen
inhoud: ,,Aan büzondere universiteiten, alle faculteiten omvattend,
en waarbij het onderwijs zich minstens uitstrekt tot de vakken in
art. 42 dezer wet omschreven , kan, onder bij de wet vast te stel-
` len, bij elke aanvraag afzonderlijk te overwegen, voorwaarden, het
regt worden toegekend doctorale titels te verleenen, waaraan de- v
zelfde regtsgevolgen zijn verbonden als aan die, door de Rijks- E
universiteiten verleend." Ware dat amendement aangenomen, dat
beginsel in dc wet opgenomen, dan kon men spreken van vrije .
universiteiten; maar de minister, die de wet verdedigde, gaf te
kennen, dat het ontwerp zou worden ingetrokken, indien de amen-
dementen des heeren Jonckbloet aangenomen werden. De afgevaar-
digde uit Winschoten trok ze dan ook in. 9
Nu heet het hooger onderwijs vrij , ­- maar hoe weinig het dit ° A _
in werkelijkheid is, heeft niemand scherper geformuleerd dan Dr. c
Kuyper zelf in de ,,Standaard” van 27 April 1876, waar hij, naar ä
hr X