HomeMijn leesboek voor de volksschool getoetst aan "Een Nederlandsch Belang" van den Heer H. Hemkes KznPagina 36

JPEG (Deze pagina), 916.42 KB

TIFF (Deze pagina), 7.18 MB

PDF (Volledig document), 63.03 MB

34 Y
l
gekomen is, sedert eene locomotief voor ’t eerst in Nederland kwam. - f
{ Fluiten doet de locomotief soms ook wel - soms is het werkelijk 6
gieren. ­­ Als de Heer Hemkes al te zeer tegen gieren is, dan kan ·
hij met Van Beers (Stoomwagen) gillen zeggen. Ook goed. Men kan l
bij een weinig goeden wil wel iets van elkander overnemen, dat goed +
is, al woont men niet in hetzelfde deel van Nederland.
17. in eene scheur van eenen boom. BIII, 2. Het w00rd scheur
H deugt niet.
18. daar op het dak draaft eene rat. B III, 16. ,,Een germanisme?"
vraagt de Heer Hemkes? - Natuurlijk: er staat trabt naast, en dus?-­ ·
Heeft de Heer Hemkes nooit hooren zeggen van eenen mensch, die L
, snel gaat (die woorden verkiest hij boven draaft!) dat hij aan komt v
draven? - Hij zie Van Dale op het woord draven of aandraven. Er 1
is weinig fantasie toe noodig, om dit in het gegeven geval op eene rat
toe te passen, die vlug over de vorst van het dak loopt.
19. komen langzamerhand alle huizen open. B III, 17. De Heer
Hemkes wil lezen: ,,1111 worden langzamerhand alle huisdenren geopend."
Hij schijnt niet te begrijpen, dat een huis kan openstaan, een huis
kan geopend worden, in plaats van eene huisdear (zie pag. 6 dezer
brochure.) Hij schijnt ook niet te begrijpen, dat er tusschen zynen zin
en den müne dit groote verschil bestaat, dat ik alleen aan het open- · ..
gaan of openkomen (tusschen deze woorden is nog verschil: komen is
meer passief dan gaan!) als hoofdzaak voor de teekening van den
morgen wil doen denken. ­ Kan men nu niet zeggen: de huizen ko-
men open? Zie Kramers op open komen: ,,Hoe komt mijne kast open? 4
Comment parviendrai­je à ouvrir mon armoire?" Zonder vraag dus: l
De kast komt open, d. i. de kast komt, geraakt in den toestand, door V
open aangeduid. In dezelfde beteekenis zei ik: De huizen komen open.
- 20. rent hij (de haas) naar zijn nest. B III, 19. Eene moeder zou ·
tegen een klein kind zeggen: de haas gaat naar bed, ­ later: naar ,
zijn nest, - nog later: naar zijn leger. (Iemand, die met kinderen I
omgaat, begrijpt dat.) Kan dit op de aangeduide plaats niet tot mijne _
verdediging strekken, dan verklaar ik: Een haas heeft een leger, N
het woord nest is hier verkeerd. N,
21. de graankorrels moesten nu verwelken. B III, 23. Het '
woord verwellcen is hier verkeerd gebruikt. g
22. die droeg nog al veel pantoffels. B III, 28. De Heer Hemkes .
teekent aan: ,,die droeg doorgaans pantoffels. (Hoeveel pantoffels droeg
zij ?)" - Ik meen twee (aan iederen voet één), maar die had ze nog
al veel (bijwoord dikivüls) aan. Zie Weiland op veel. De woorden nog
en al, zijn die niet Nederlandsch van aard?
23. door een wilden wijnstok en andere klimopplanten. B III,
35. lbe woorden wijnstok en Iclimopplanten zijn hier
verkeerd.
I