HomeMijn leesboek voor de volksschool getoetst aan "Een Nederlandsch Belang" van den Heer H. Hemkes KznPagina 34

JPEG (Deze pagina), 922.90 KB

TIFF (Deze pagina), 7.19 MB

PDF (Volledig document), 63.03 MB

32 .
blik draaide hij in ’t rond; ’t was of hij van angst gierde." Dat een
weerhaan angst kan hebben (alsof het een persoon was, bang voor den ,
wind) is duidelijk. ­-Dat het aangehouden geluid, dat hij maakte, bij E
het snel ronddraaien op de verroeste stang gieren kan heeten, even .
duidelijk voor den goedwilligen lezer. Ten overvloede wijs ik nog op
. de uitdrukking: gieren van lachen (Kramers’ Woordenboek).
Kan de weerhaan ,,van angst knarsen" geläk de Heer Hemkes wil?
4. de wind was verdwenen. B II, 53. Dat is dezelfde wind van
zooeven, zie No. 3. De wind (persoon van ’t begin tot het einde) was H
er niet meer, was dus verdwenen, nl. den volgenden morgen, toen ‘ i
alles stil was. De Heer Hemkes wil lezen: was gaan liggen of was
bedaard. In het opgegeven verband onzin. . l
5. gisteren ben ik u schandelijk vergeten. A III, 12. Het
spijt mü dat ik in een ontwaakt oogenblik het heb van vroegere
drukken in ben veranderd heb. Het \'001‘d ben is verkeerd. I
6. kon ’t maar niet verder krijgen dan. A III, 16. - Zie ’t ver-
band. ’t Kikkertje wilde zeggen, wat het gezien heeft, doch ,,kon
’t maar niet verder lcrygen dan .... ik-ik-ik-ik (’t : het als in
den zin: ik heb het warm). Van Dale haalt aan: ,,ik kan het niet over (
mijn hart krygen." Is dit lerygen, letterlijk opgevat, niet hetzelfde
lcrygen als boven? A
7. dat zou mijn liefste zijn. A III, 16. De Heer Hemkes wil graag l
zeggen: ,,dat zou mij het liefst zijn." Hij vergeet, dat liefste
veel meer zelfstandig voorkomt en dus levendiger het liefst van iets E
voorstelt, dan het liefst. HQ heeft er toch niet uit gelezen, dat men _
aan een’ beminde of zoo iets denken moet? - In ’t boekje staat:
,,Een roode staart - dat zou myn liefste zün." Vergelijk Van Dale
op liefst, en zijn voorbeeld: dat is myn liefste eten. Denk nu de be- I
paling myn liefste zelfstandig en daardoor algemeen - en het ·
door mij gekozcne is gebleken, goed Nederlandsch te zgn.
8. en ook de andere springertjes linpten, hipten en wipten de n
koe om de beenen. A III,15. De cursief gedrukte woorden deugen _ E
niet volgens den Heer Hemkes. -­ a. Hnppen (hij wijst op drie plaatsen
op het woord: zoo wordt de lijst van z. g. zonden grooter!) heet
gewestelyk. ’t Is mogelük, maar dan hebben Bogaers, Bilderdyk en
Schimmel, in navolging misschien van een Groningsch schrijver, het
woord hnppen ook ten onrechte gebruikt. Een Groninganisme uit de
pen van eenen Schimmel, van den zoo nauwkeurigen Bogaers, om van `
Bilderdük niet te spreken! (Zie boven onder de z.g. germanismen).
b. Hyapen -- ,,geen Nederlandsch werkwoord", wordt er gezegd.
Men vergelijke: De Jager, Woordenboek der Frequentatieven, en men .
zal er van overtuigd worden, dat het niet tegen het Ned. taaleigen A
strijdt, en er zich voor eene enkele maal mee verzoenen, waar het ter ~‘
afwisseling met happen gebruikt wordt. WVil men dat niet, welnu, ik
I