HomeMijn leesboek voor de volksschool getoetst aan "Een Nederlandsch Belang" van den Heer H. Hemkes KznPagina 28

JPEG (Deze pagina), 904.55 KB

TIFF (Deze pagina), 7.18 MB

PDF (Volledig document), 63.03 MB

· I
w Q
26
5 32. op eene weide. A IV, 6. Dat moet volgens den Heer Hemkes zijn: E
r in eene weide. Het staat er. Zie Van Dale 0. a: op weide en weide- ‘ _
Q gras. Heije: ,,Een bloem stond op de dorre hei. Een vlinder dartelde ‘
i op de wei."
A 33. toen had ééne. A IV, 6. Moet zijn volgens den Heer Hemkes 9
J n toen had er een. Men leze: ,,Geene genade”, riep (de vos) ,,aZZen moet
_ gij sterven". Toen had ééne de d1·iestheid, enz". Eene gans, wel te
verstaan, ééne van alle. i
'_ 34. bloemenkran s. A IV, 7. Moet werkelijk zijn bloernkrans. Maar is dit
woord daarom een germanisme? Maakt iemand, die (’t is moeilijk de ,
V de eerste deelen der samenstellingen, sedert De Vries en Te Winkel
daarin wijziging gebracht hebben, altijd zuiver te schrüven) in een A
j onbewaakt oogenblik, rozebed en rozenboonn schrijft, zich schuldig aan
Vi germanisinen, wijl de Duitsche woorden luiden Rosenbeet en Rosenbaum.
2 35. hingen hem aan. A IV, 8. Daar staat: ,,en de kinderen huppelden
Si naar (den vader) toe, en ze hingen hein aan, kusten hem hartelijk,"
t enz. - De Heer Hemkes wil daar lezen hingen aan hem, alsof dat niet
heel wat anders beteekende, dan door mij bedoeld werd. Men zie
{ ‘ Woordenboek van De Vries c. s. I, kol. 162.
, _ 36. hem de handen. A IV, 9. Daar staat: ,,zoo beefden hem de handen."
` De Heer Hemkes wil lezen: ,,zoo beefden zijne handen", ­­ alsof dat . ,,
I, hetzelfde was! En alsof er geen possessieve datief meer mocht gebruikt
ë worden! Of schijnt hij dien niet te voelen?
-37. werden hem vochtig. A IV, 9. Daar staat: ,,de oogen werden
I hem vochtig." De Heer Hemkes wil lezen: de oogen (of züne oogen)
werden vochtig. Hij vergelijke eens de bekende zinnen: ,,het water
staat hein in de schoenen en het water staat in züne schoenen" met
V elkander. (Zie boven No. 36). i
( 38. te zamen zaten. A IV, 9. Daar staat: ,,toen ze nu ’s middags
weer eens te zamen zaten." Wie samenliggen, gebruikt, zal wel niet {
l tegen het gebruik van samenzitten of te zamen zitten kunnen zijn. Zie
’ Van Dale op samenlzggen en samenleggen.
' 39. lustig. A IV, 8. Daar staat: ,,de kinderen dansten lustig om hem fl
` heen." Zie boven No. 24. 1
_· 40. en zoo al verder. AIV, 11. Beteekent natuurlijk: en zoo steeds verder. i
. Zie Woordenboek van De Vries o. s. II, kol. 73. Ook Van Dale op ver. E ij
41. b ehield. A IV, 6. Daar staat: ,,de vos behield hetzelfde guitige gezioht." i
Zegt men ook niet: ,,hetzelfde voorkomen behouden", en, volgens
’, Kramers: ,,zijnen ernst behouden"? Of wou de Heer Hemkes hier ook i
J lezen: hetzelfde voorkomen, zijnen ernst ,,blijven zetten"? i
T 42. geurend. A IV, 12. Daar staat: ,,had ik maar zulke schoone, geurende l
. bloemen." Zie Woordenlijst van De Vries en Te Winkel, waarin de
l infinitief geuren staat. Geurend en ,,geurig", gelijk de Heer Hemkes wil,
, hebben niet dezelfde beteekenis.
F .
i
I
Jl .