HomeMijn leesboek voor de volksschool getoetst aan "Een Nederlandsch Belang" van den Heer H. Hemkes KznPagina 20

JPEG (Deze pagina), 911.50 KB

TIFF (Deze pagina), 7.22 MB

PDF (Volledig document), 63.03 MB

I ( W ( is ’ s ·· I
( 18
" E
_ Hemkes: ,,Innz§g vertrouwd riekt naar het Duitsch. Wij zouden
zeggen: goed vertrouwd." -­Is dat hetzelfde? - De lezer oordeele,en j
de Heer Hemkes geve op, waarom innig, dat in alle woordenboeken
staat, naar het Duitsch riekt. ° `
Dan volgt de mededeeling, dat ik slechte taal en stijlvormen geef,
z terwijl ik goede, zelfs schoone eisch. ­- ,,Zooals blijken zal," voegt de
schrijver er bij. -­ Zooals blijken zal, veroorloof ik mij op te merken,
(wie nu al nieuwsgierig is, zie beneden p. 23 vv.)
5. ,,Hä leere goed denken”en v06leu." - ,,Dit voelen ," zegt de i
Heer Hemkes, ,,in den zin van gevoelen komt meer voor en is dus v
geen druklout." -­ Neen, waarlijk niet, ’t staat goed en wel in fat-
soenlijke woordenboeken (zie o. a. Van Dale). De wereld gaat ach- _
teruit, als men ouder wordt; waar zijn toch al die deftige ge’s gebleven
in de laatste vijftig jaren. ’t Is zonde.
6. ,,Het Leesboek oefene den leerling in het schoon vinden, ook
zonder dat gevraagd kan worden naar het waaronz." - De Heer
I-Iemkes zegt: ,,Iets schoon of leelijk vinden, is toch wel niets anders (
` dan de uiting van den eersten indruk, welke. de beschouwing van dat
iets op den beschouwer maakt. Daarbij kan van oefening geen sprake r l
zijn. Wel komt oefening te pas bij het nagaan van de reden waarom
men iets schoon vindt. De aangehaalde zinsnede is dus geheel zin-
ledig. ­- Onjuist is ook de uitdrukking: zonder dat gevraagd kan
worden; die vraag kan altijd gedaan worden. De schrijver bedoelt:
zonder dat gevraagd behoeft te worden."
Alzoo is geene oefening in het schoon vinden mogelijk. Alsof men niet ’
bij herhaling eenen indruk van iets schoons krijgen kon en dan sterker
en sterker voelde (zonder te weten, waarom) dat het schoon is ; alsof =`
men niet een tal van eerste of volgende indrukken kon krijgen van Y
een tal van schoonheden en zoo leeren het schoone er van te voelen,
dat is: dit schoon en meer en meer schoon te vinden. Alsof dat geen
ontwikkeling teweeg bracht van de kracht, die iets schoon doet vin­
‘ den (d. i. het schoone van iets voelen) - alsof dat geen oefening A
ware van die kracht. - Men ziet het: de zinsnede is zinledig -- voor
den Heer Iienzkes. -
,,Zonder dat gevraagd kan worden", is onjuist? Als de Heer Hemkes l
ons Nederlandsch raadpleegt of een woordenboek opslaat, zal hij vin- ·
den, dat -- kunnen ook wel nzogen beteekent. Daarna leze hij den
( zin nog eens aandachtig.
e
l l
i tl