HomeMijn leesboek voor de volksschool getoetst aan "Een Nederlandsch Belang" van den Heer H. Hemkes KznPagina 18

JPEG (Deze pagina), 946.12 KB

TIFF (Deze pagina), 7.21 MB

PDF (Volledig document), 63.03 MB

a
16
Het Leesboek ontwikkele in den leerling het gevoel voor het schoone
door hem te gewennen aan schoonheden, aan schoone letterkundige voort-
brengselen [PROZK en Ponzrnz verhalen (ook sprookjes, sagen, legenden), fabels,
parabels, beschrijvingen, beschouwingen, spreuken, spreekwoorden, raadsels
enz., enz.], - het leere den jongen lezer zich behagelijk voelen in den
atmospheer van het schoone, oefene hem in het schoon vinden, ook zonder ,’ ,
dat gevraagd kan worden naar het waarom: ­- immers in het goed, met
belangstelling zien van het schoone ligt voor de lagere, zelfs voor de
` middelbare school, reeds voldoende kracht voor de ontwikkeling van den
smaak, het schoonheidsgevoel; het make dus den geest des leerlings op zijn l
minst wakker voor goede, degelijke, schoone lectuur. -­ Het leesboek `
verwaarlooze vooral niet de gezonde ontwikkeling der verbeeldingskracht,
ook eene kracht van den mensch. A ..,
I Het Leesboek werke krachtig niet alleen op de intellectueele, maar ook
op de moreele ontwikkeling van den leerling ­- allereerst langs den weg der ‘
aanschouwing.
Het Leesboekfggeve passende en, kan het zijn, schoone illustratiën, om ,
het behandelde te verduidelijken, de belangstelling te verlevendigen. - ,
[Over de vreemde woorden in deze regels zal straks iets gezegd
worden. Nu reeds dit, dat die woorden in bijna alle boeken over A i
paedagogie, waarin men tot groote menschen spreekt, (wat ik met die A
opmerkingen ook doe) gebruikt worden.]
r. ,,Hel leesboek ontwikkele geest en hart van den leerling/’ I
De Heer Hemkes zegt er bij: ,,onz‘wikkeling van kel karl.- beteekent p
dit iets, dan doet het denken aan een ziektetoestand van het hart."­-
Zoo! Hij beweert dus - want de metonymia van karl voor gemoed _ E
schijnt hem nu toch eens duidelijk te zijn - dat men niet kan spreken
van eene ontwikkeling des gemoeds d. i. een doen to enemenj
een v e rrij ken van het gevoelsleven. Neen, antwoordt hij misschien, {
ik heb niets tegen ,,onlwikkelz`ng des gemoeds", maar wel tegen ,,onl­
wikkeling des k¢zm‘en", daar ik juist de eerste beteekenis van kart nog , L
te levendig gevoel, dan dat ik daarbij aan een ontwikkelen, een los- i N
wikkelen zou kunnen denken. Waartegen ik weer zou inbrengen, dat
dan ook het mij opgedrongen begrip vormzng slecht past bij de `
voorstelling eener holle spier, welker gedaante niet gemakkelijk v er- ·
v 0 r m d wordt. Verwerpt de Heer Hemkes dus mijne uitdrukking, dan _
zal hij op dezelfde gronden zijne eigene moeten wraken. Ik zal dus A
wachten, tot hij een beteren term gevonden heeft, en bovenstaanden
geïncrimineerden zin vooreerst zoo laten staan. De verdienstelijke
schrijver van het Woordenboek voor Opvoeding en
Onde rwij s, de Heer ]. Geluk, die op bladzijde 281 van dat werk
eveneens van ,,de opvoeding van kel lzarl," de ,,om‘wz'kkelz'ng van