HomeHumanisme of godsdienst?Pagina 20

JPEG (Deze pagina), 736.91 KB

TIFF (Deze pagina), 4.99 MB

PDF (Volledig document), 28.29 MB

48 ­
op het gebied des geestes? Zeer. gemakkelijk zal het u j
vallen, lezers, ook uit den kring uwer vrienden of kennis- j
sen, zoodanigen op te noemen, die, ziekelijk en zwak, u vaak
verwonderen door de werkzaamheid van hun geest, welke
steeds toeneemt, onafhankelijk van het steeds afnemen
derlichaamskrachten.
Zouden de vrijdenkers op ’t geen ik hierboven als mijne ij
meening kenbaar maakte, niets kunnen tegenwerpen? Wel E:
zeker, hoort slechts wat de geleerde Huschke zegt: ,,In .
de hersenen ligt de tempel van wat ons het hoogste ll
belang inboezemt; - ja het lot van het geheele men- de
schengeslacht is nauw verbonden aan de 65-70 kubieke .
duimen ruimte innemende hersenmassa, en de geschiede-
d nis der menschheid is daarin opgesloten als in een groot .
boek vol hieroglyphen.*’ De mindere of meerdere werk-
zaamheid van den geest zou. dus afhangen niet van den
ziekelijken of gezonden toestand van het lichaam, maar `.
van het samenstel en den vorm der hersenen. Indien er »
zich op deze stelling nimmer eene afwijking had voorge- L
. daan, zouden wij moeielijk den heer Frowein en zijne
geestverwanten kunnen bestrijden. Maar ook slechts éene
afwijking doetdie stelling vallen. Het gezegde: de uit- -.
zondering bevestigt den regel, mag in dit geval volstrekt
niet toegepast worden, als de geschiedenis ons aantoont, i
dat er wel degelijk voorbeelden bestaan, die ons het
meerdere van den geest boven de stof aanwijzen. O. a.
had een Duitsch professor een wezenlooze tot patient, die
vele jaren aan hersenverweeking had geleden. En deze
lijder kwam bij het afnemen zijner lichaamskrachten al- vl j
lengs weer tot volle helderheid. Had nu die profes­
sor zich in den aard der ziekte bedrogen? Volstrekt niet lg
want bij opening van den schedel vond men de her-
· l .