HomeHumanisme of godsdienst?Pagina 11

JPEG (Deze pagina), 779.75 KB

TIFF (Deze pagina), 5.10 MB

PDF (Volledig document), 28.29 MB

V ­~~~ ·--«~­-­-­-«-­­·-·g-»T-­- ­··· -~-·-~» ­-»-·- · ~­ ·~·~ ~~·
O ` M
9_" ~
dienst" kon vellen. Nu de schrijver ons echter geheel en p
al onbekend gelaten heeft met wat hij onder humanisme
" verstaat, is er natuurlijk geene keuze tusschenzijne levens-
n R) beschouwing en die der godsdienstigen, en moet ik mij _
dus in mijne beoordeeling over zijn artikel alleen bepa-
len tot zijne bestrijding van den godsdienst. Maar alvo-
_ rens hiertoe over te gaan, acht ik het toch nuttig u er
op te wijzen, dat het gemis van iedere bepaling van hu-
manisme natuurlijk een groote leemte, een groote fout
1,, in ’s heeren F. artikel moet genoemd worden, en dat die
` leemte u en mij onwillekeurig doet denken aan Dr. Steij-
`° nis woorden: ,,Zij werpen het oude tegen den grond,
D zonder er iets voor in de plaats te geven."
,,De godsdienst niet wetenschappelijk?
Een gewoon en oud argument. Hoe dikwijls toch is
niet beweerd, dat de godsdienst belet zich flink weten-
schappelijk te ontwikkelen. En of men op zoo’n gezegde ‘
L al tegenwerpt, dat Minerva, de godin der wijsheid, ook
onder de godsdienstigen hare vereerders heeft, dat een
Newton, ja zelfs een Darwin nog tot de godsdienstigen
ej gerekend wordt . . . ’t helpt u niet! ,,Het geloof toch" zegt
’ de heer Frowein ,,neemt wel een verband tusschen ver-
schillende feiten aan, maar dit verband wordt veronder-
steld wille/murég, niet noorlm/mlzj/c te zijn. De wetenschap-
, pelijke man, die een nog onbekend verband tusschen de
verschillende verschijnselen, die eene nog onbekende wet
wil opsporen, moet à priori (voorop) vooronderstellen, dat
er geen god achter schuilt."
Mij dunkt, dat de schrijver hierin dwaalt, want een
wetenschappelijk man, hij zij dan geloovige of vrijdenker,
· veronderstelt mals, als hij eene wet wil opsporen. Als
?
i e