HomeGronden voor de beoefening der Germaansche rechtsgeschiedenisPagina 17

JPEG (Deze pagina), 752.88 KB

TIFF (Deze pagina), 6.90 MB

PDF (Volledig document), 24.44 MB

lg _

li
ë daar indirect, door de aanraking der volken vóór de op-
_ teekening der leges. Hier is de invloed der Franken her-
_ ` kenbaar, daar geheel buitengesloten. Hier zien we bepa-
Z lingen maken uitsluitend voor de Germaansche bevolking,
daar voor de Romeinsche tevens. Hier eindelijk is het
beschrevene een zuivere en onmiddellijke weerslag van het
heerschende gewoonterecht, daar richt het zich naar het
. voorbeeld van wat bij naburige stammen is te boek gesteld.
De volksrechten waren echter nog slechts de eerste zicht-
r ba1·e schrede op den weg der ontwikkeling. Zij werden
door vele gevolgd, op wier richting nu deze dan gene
krachten werkten. Vooral in Spanje, in het Zuiden van
Frankrijk en Duitschland het Rom. 1·echt; in Frankrijk
het zich krachtig ontwikkelende koningschap; in Duitsch-
land meer nog dan elders het leenstelsel ; in Friesland mag
men zeggen het verzet tegen dit laatste; overal, maar in
zeer verschillende mate, het kerkrecht.
En terwijl het Germ. recht in het moederland reeds
L een zekeren trap van ontwikkeling heeft bereikt, zien we l
het overplanten naar den vreemde, naa1· IJsland, waar het
onder de Noorsche kolonisten een nieuw, frisch, gezond Q
leven ontvangt; naar het heilige land, waar het door de W
~ kruisvaarders wordt overgebracht. j
En in het moederland, en in de nieuwe vestiging zien i
. we nu op dezelfde grondslagen voortbouwen, hier onder
deze, daar onder gene invloeden, welke sporen bij nauw- V
keurige waarneming duidelijk zullen zijn te ontdekken.
Die bouw duurde nog eeuwen.
Het is mij niet mogelijk u thans te wijzen op al de
tallooze banden en strikken, die het toen aan het heden
verbinden, op alle krachten die meêwerkten, om wat des-
tijds bestond ook in het recht, te vervormen tot wat nu
is. Ik kan slechts aanstippen. En vestigen we een oogen-
if
ï