HomeGronden voor de beoefening der Germaansche rechtsgeschiedenisPagina 12

JPEG (Deze pagina), 782.93 KB

TIFF (Deze pagina), 6.88 MB

PDF (Volledig document), 24.44 MB

ll i
Il. l
ix
ly 10 WA
wegen, die wel eens elkaar kruisen, maar niet inéén loo- E
pen. Twee oorzaken maakten trouwens belangrijken in-
E vloed van vreemde rechten op dat der Rom. bijna on-
jg denkbaar. Vooreerst kwamen deze met volken onder
i» andere rechtsinstellingen levende wel in aanraking, maar
jj vooral als overwinnaars en dus in eene rol die hen eer
il stemde tot het opdringen van eigen recht, dan tot ver-
; werking van dat der overwonnenen en vervorming van
jl het hunne. In de tweede plaats waren de rechtstoestanden
die de Rom. elders aantroffen, uiterst eenvoudig en onont­ wï
wikkeld bij de hunne vergeleken. En ook in het recht geldt W
de overmacht van het meer op het minder ontwikkelde. .
Wellicht zou Germ. invloed zich op het Rom. recht
ij hebben kunnen doen gelden, wanneer dit laatste tot voort- i`
gezetten groei den tijd had gehad; maar terwijl het Ger-
i maansche ras toenam in kracht en allengs de Rom. boven f
E het hoofd groeide, ontzonk aan het Rom. recht de bodem
waarin het was gekweekt en waaraan het zijn wasdom ,
moest ontleenen. Rome verloor de kracht die het vroeger ij
ongetwijfeld zou hebben betoond, om te snoeien hier, te
l enten daar, en wat het elders ontmoette met wat het
zelf bezat, te vormen tot een schoon geheel.Rome kwijnde j
en stierf', en zijn recht verplant in vreemden bodem kwijnde
meê. Van ontwikkeling en groei was geen sprake meer,
pi het was versteend. Wel was zijn bouw in vele opzichten
zoo voortreffelijk, zijn casuistiek zoo rijk en scherpzinnig,
dat het zelfs als petrefact de meest voortreffelijke diensten i
, heeft bewezen en kan blijven bewijzen, maar versteend ._
was het en bleef het. Het kon nog invloed uitoefenen, W
dien niet meer ondervinden. ·
- Zoo weinig nu de Rom. rechtsgeschiedenis ons bevredigt, f
pil waar we zoeken naar een levend beeld van den groei des
‘ rechts, zoozeer voldoet ons in dit opzicht de Germaansche. i