HomeFilips van Marnix, Heer van St. Aldegonde, ...Pagina 20

JPEG (Deze pagina), 667.86 KB

TIFF (Deze pagina), 5.47 MB

PDF (Volledig document), 24.66 MB

e (

· 18 4 ‘T
Marnix met de verbonden edelen gedaan, brak de storm _
los, die zoo noodlottige gevolgen had. Den 14.Aug. 1566
· zag men den vreeselijken beeldstorm beginnen. Men heeft l
aan Marnix verweten, dat hg aan den beeldstorm zou heb­·· {
ben deel genomen, maar is het bewgs daarvan schuldig "
N gebleven. Zeker is het, dat hij hem in geschriften verde-
digd heeft. Dat deed hij echter niet, omdat hij dien als ·`
middel van verzet goedkeurde. ,Marnix was te verstandig ‘
om niet te begrijpen, dat zulk eene daad van geweld
slechts eene strenge bestraiïing ten gevolge kon hebben.
Maar waar de vraag zich voordeed, of men de beelden in ‘
de kerken mocht omverwerpen, daar antwoordde toe-
stemmend, ,,rnits het geschiedde uit haat tegen de afgo­ W
derij, en niet uit baatzuchtige beginselen". En indien hij I
I ook geen afkeurend oordeel gaf over de eigenmachtige ‘
volksdaad, laat het zich nietl begrijpen, dat een Marnix ° _
ook de zich ontwikkelende volkskracht niet zonder welge­ i
vallen zag; dat bij hem, als by anderen, de opgewekte
verbittering, de hevigheid van het middel tot verzet deed
verschoonen? Men moet zich in dien Spaanschen tijd, met lg
al zijn dwang, zijn onrecht, zün bloedtooneelen verplaat­ ‘
sen kunnen, om hier een rechtvaardig vonnis te vellen. En
wil men het volk verontschuldigen, door bijv. een Marnix
aansprakelijk te stellen, omdat zijn scherpe taal tegen de '
V dwalingen der kerk tot eene noodlottige buitensporigheid [
leidde; men vergete dan ook niet, daarbü in rekening te
brengen, èn de uitersten van bijgeloof, waaraan een Mar-
nix zich ergerde, èn de uittarting door de gecstelgkkeid, Z,
waaraan hij en zijne geestverwanten dagelijks waren bloot-
l ` gesteld.
Men moge oordeelen dat Marnix’s ijver in het algemeen `
soms grooter was, dan de voorzichtigheid gebood; zeker_ T
!