HomeHet karakter der onafhankelijke theologiePagina 9

JPEG (Deze pagina), 1.06 MB

TIFF (Deze pagina), 10.34 MB

PDF (Volledig document), 100.79 MB

­ä· j ik ,
7
t r I
ä stellingen, welke in die zoogenaamde nieuwere levensbeschou-
wing hare toepassing vonden, heeft men zien samenhangen
met wijsgeerige, historische, natuurkundige en menschkun­
ii h dige inzichten, waarvan in de voordracht der toenmalige· I
· theologie geen of althans te weinig kennis werd genomen.
En nu, doende wat men meende dat onverwijld moest ge-
schieden, heeft men de theologie aan de critiek van dat
moderne bewustzijn onderworpen. Ieder kent de uitkomst ' J
van die nauwlettende beoordeeling. Vooral sedert 1.858 U i
- treedt er in ons vaderland, en bijna tegelijkertijd in Zwitser-
land en in Frankrijk, een nieuwe theologische denkwijze op.
Het wordt openbaar, dat de methode waarmede onderscheiden
quaesties worden behandeld, en nu ook de uitkomsten, die men .
door haar verkrijgt, belangrijk verschilden van de tot dien tijd
geldende zienswijze. Die nieuwere omschrijving en verklaring 1
j van den oorsprong, den grondslag, en de waarde van het gods- ,
I dienstig-zedelijk leven, met name van het christelijk gemoeds­ i
v_ _ leven, welke sedert ook in Duitschland en in Engeland _`
begint verbreid te worden, ontving bij ons den naam van
de moderne theologie. i
ij I De moderne theologie. Er zijn tegen die benaming dwaze
en wijze bedenkingen. in het midden gebracht. Ik voor mij ,%
heb haar nooit verdedigd. In al onze maatschappelijke ii
` toestanden en op elk gebied van menschelijke levensuiting
‘ en werkzaamheid is er in onze eeuw niets, dat niet modern
kan heeten, indien men het met het daaraan voorafgaande
. vergelijkt. Men spreekt ook, en terecht, van een moderne T
` orthodoxie. Het is echter een hachelijke onderneming om
tegen een spraakgebruik, dat zich gevestigd heeft eer 1nen V,
li ’ het bemerkte, te gaan strijden. Men laat, dunkt mij, de
- verwijdering van dat onjuiste praedicaat het best over aan I
den tand des tijds. Het wordeevenwel thans aan mij ver-