HomeHet karakter der onafhankelijke theologiePagina 26

JPEG (Deze pagina), 1.02 MB

TIFF (Deze pagina), 10.45 MB

PDF (Volledig document), 100.79 MB

Y __, ,,,V _r_________,____ __, ,_ H W , r ,_ H ,, www ,V,, i mw o ,- ~ ·‘·”* ·
c a .
ii ‘
il
JE, .
M
het een anthropologisch idealisme in onderscheiding van een I· E
Qi · speculatief idealisme kunnen noemen. Het vloeit voort uit
de analyse en de waardeering van den mensch als voelend ·
wezen, zooals een en ander in de voortgezette anthropolo- V
j gische studiën sedert Jagobi en Schleiermacher wordt be- ·
iii hartigd. Het middel, waardoor wij de maat van de waarde
bepalen, die het godsd.ienstig­zedelijk gemoedsbestaan voor
_ de normale ontwikkeling en de gezonde richting van ons
leven, niet alleen als individueel leven maar ook als leven
l, in de maatschappelijke gemeenschap , heeft, is het zedelijk en li I
aesthetisch gevoel. Bepaalde zedelijke en aesthetische waar-
den: goed of slecht, heilzaam of schadelijk, schoon of niet /
schoon, kunnen in woorden geformuleerd en tot algemeene ·
loegrippen_ gebracht worden. Maar dwz zin van de be- i
schrijving dier bepaalde waarden kan men niet vatten, ‘ _‘ .
tenzij men den zin dier woorden kunne opvangen met het ` _
gevoel.
Maar met de behartiging van die les der empirische
psychologie onttrek ik nu een belangrijk gedeelte van den
V inhoud onzer theologie aan het gebied van de eigenlijk ge-
zegde positieve kennis, die den inhoud vormt van de weten- _
schap. Ja, en ik deins voor die gevolgtrekking zoo weinig i
terug, dat ik ook daarom aan het woord theologie de voor-
[li keur geef boven godsdienstvvetenschap. Het oude woord is, ‘ "
iig in onze schatting, een kunstterm geworden, en niemand .
dïï denkt er bij kunsttermen aan, om uit de etymologie van het
woord een 'gevolgtrekking te maken tot den inhoud en de
beteekenis van de daarmede aangeduide zaak. Bij het nieuwe
woord >>godsdienstwetenschap" zou men kunnen meenen,
dat niet alleen de historische ontvouwing van de onder de ’
menschen beleden godsdiensten, maar ook hetgeen wij j ’-
over den grond en de waarde van godsdienst en christen-
ea.
s
+

dit
i_.,l,_ i_,., à;__;hp_;_W;_pU; p .... t. .s.- __ r . i r i . ­ .,-».- o