HomeDe zedekunde volgens de beginselen der leer van HerbartPagina 14

JPEG (Deze pagina), 631.21 KB

TIFF (Deze pagina), 5.25 MB

PDF (Volledig document), 20.91 MB

_ l . " ' Fï7"‘°""
‘ 12 __
eenstemming van wil en verstand goedkeuring ver-
dient ; maar dat iemand, die door zijne hartstocl1­
ten beheerscht wordt, zoodat hij iets wil, hetwelk
hij weet, dat verkeerd is, veraehting inboezemt, en is
dat men zoodanig iemand met recht een slaaf zij- i
ner hartstochten noemen kan. Die daarentegen steeds
wil wat hij weet, en weet wat hij wil, en die zich
door niets zoodanig laat ontroeren of medeslepen,
dat hij in zijne besluiten aan het wankelen ge- ·
bracht wordt, die vrij is van alle verstorenden invloed
van zinnelijkheid of hartstocht, en door geen aan-
trekkelijkheid van vermaak, door geen vrees voor
moeite of smart in het verrichten van hetgeen hij ii
als goed heeft leeren beschouwen verhinderd wordt, i
hij is waarachtig, innerlijk vrij. Daarom noemen wij U X
, de idee, waardoor het gemoedsbestaan van zulk
eenen mensch wordt uitgedrukt, die der inwendige _
vrijheid, en wij plaatsen haar aan het hoofd der
praktische ideën. VVil men haar in een voorbeeld
aanschouwen, dan vinden wij dit in den Griekschen
wijsgeer Socrates, die zich eens in gezelschap van ii j
j eenen gelaatkundigen bevond, welke proeven zijner
kunst gaf. Deze wilde ook het karakter van Soera-
tes uit zijne gelaatstrekken opmaken, en zeide,
dat Socrates een dronkaard en een losbol was. De
aanwezigen lachten den man uit, daar zij Socrates
kenden als een voorbeeld van matigheid en inge-
togenheid; maar Socrates zelf verdedigde hem, zeg-
gende, dat die ondeugden hem werkelijk bij zijn


r