HomeDe Indische spoorweg-conventiePagina 10

JPEG (Deze pagina), 725.24 KB

TIFF (Deze pagina), 5.98 MB

PDF (Volledig document), 11.00 MB

8
overlaten, doch met de lijn Batavia­Buitenzorg 3%, welligt 4 pe.
opleveren. Hij vraagt vof dit zoo aanmocdigend is voor een man
die zijn kapitaal in eene industriële onderneming in Indië zal
~ steken ?" Voorzeker neen, maar wanneer men zijn geld reeds in
eene onderneming gestoken keqfl, is het eene belangrijke verbe-
tering van là op welligt 4 pc. te komen. Of de aandeelhouders
zonder die verbetering niet voordeeliger afkwamen door de concessie
te laten vervallen, of zoo het heet te liquideren, is moeijelijk te
berekenen, daar bij faillissement en insolventverklaring de weg
en het materieel, publiek zouden verkocht worden, en buitendien
nergens de maatstaf bepaald is naar welken bij vervallenverklaring
der concessie de weg en het materieel getaxeerd zouden worden, a
indien de Regering zich de onderneming wildeitoeëigenen. ‘
Ondertussohen wij misgunnen den aandeelhouders deze verbetering
niet, al valt het in het oog, dat zij, die de vergoeding of ver-
­ betering genieten, meerendeels anderen zijn, dan zij die een goed
deel van hun geld verloren hebben.
Ook beoordeelen wij de utiliteit van den maatregel niet om de
Maatschappij op de been te houden 1). Al zien wij aan den eenen
n kant gaarne een einde gemaakt aan die particuliere industrie
i met staatsgeld, een harer noodlottige gevolgen is juist dat, als
l men eenmaal met haar vast zit, het moeijelijk is van haar los te jj
j ` komen. Bestond er zekerheid dat de weg Batavia-Buitcnzorg zon- ii
der guarantie door eene solide combinatie kon worden tot stand
gebragt, de maatregel zou stellig zijn af te raden, om 4·millioen
voor dien weg te guaranderen. Maar ons concessiesysteem, dat
noch concessieverleening bij de wet, noch openbare mededinging
of openbare uitbesteding kent, vergunt geen blik in het onder-
zoek der aanvragen. Wij kunnen dus niet beoordeelen of de aan-
vragers zonder guarantie werkelijk de noodige middelen kunnen
aanwijzen. Wat echter wel onder ons bereik valt is, dat de rege-
ling, zoo als ze daar ligt, niet is aan te bevelen.
De conventie is een blanco crediet van elf millioen aan de
Maatschappij, waarover zij dadelijk en in eens mag en zelfs moet
beschikken, zonder eenigen waarborg voor den Staat, dat althans
1) Dit lag niet in den kring onzer beoordeeliug, daar wij ons schrijven
voor een finantieel blad bestemdeu.