HomeBedenkingen tegen de mededeeling van den Minister van Koloniën aan de Tweede Kamer der Staten Generaal, omtrent den verkoop van Pagina 42

JPEG (Deze pagina), 711.64 KB

TIFF (Deze pagina), 6.89 MB

PDF (Volledig document), 50.79 MB

C i
«i
4
l è ·
{ vl
l .
Vcrmecrdcrxng van bevolking, van productie en
van xvaardc der partikulicrc landen.
, 'I
a
F 1
Hetgeen men aanvoert, dat de bevolking op partikuliere landen
door meerdere welvaart is toegenomen , zal niet worden ontkend; E
J gaarne gelooft de regering dat die bevolking op het land 'ljiekandie I
` O. liik, in de residentie Bantam, sedert den verkoop door de Engel-
s·­l·«·n , van 7000 tot 18,000 zielen is gestegen, doch zoodanige ver- i
meerdering kan ook voor de gouvernements­provinciën worden aan-
getoond. [
Volgens Raffles bedroeg de bevolking van Java en Madura , in 1815 , i
4,615,270, en thans kan men aannemen, dat dezelve meer dan
10,000,000 zielen zal bedragen. E.
Dan zoodanige aantooningen daarlatende, zeker is het, dat een
verkoop van landen op Java , in het groot, eene slooping daarstelt
van ons cultuur-stelsel; dat wij groote voordeelen , die voortdurend
kunnen genoten worden, opofferen; dat wij voor de dadelijke er- .
langing van eenige millioenen , aanzienli_jke inkomsten prijs geven;
dat wij handelen als iemand, die, zich met de renten niet meer
kunnende behelpen, deszelfs kapitaal aanspreekt, en zoodoende on-
beraden eene donkere toekomst te gemoet snelt.
Wat Nederland nu van Java trekt is bekend, wat de voordeelen `
zullen zijn , indien meer orde en regel, meerder bescherming der be-
volking wordt ingevoerd, is niet twijfelachtig, doch wat het gevolg
j zal wezen, indien dat schoone land in handen van partikulieren zal
zijn overgegaan, kan moeijelijk voorshands worden berekend.
j ........... ......•......
Dat de productie op de landgoederen eenen aanwas heeft bekomen ,
E welke verre die van de gouvernements-landen overtreft, wordt niet
l zoo gereedelijk toegestemd '{‘
Het tegemovergestelde kan blijken uit hetgeen hiervoren is opge- f
geven ten aanzien der productie van Java in 1824, vergeleken met
j, de laatste jaren. _
F Dat die particuliere landerijen , thans twee-, drie- en meermalen
I de oorspronkelijke waarde bezitten , kan ook niet in deszelfs geheel
l op rekening van het goed beheer der landheeren gesteld worden,
want de invoering van het door den graaf van den Bosch ontworpen
cultuur-stelsel heeft daartoe mede bijzonder bijgedragen.
De prijs der rijst is dien ten gevolge aanzienlijk gestegen, niet
uit gebrek aan dat artikel, maar omdat de Javaan geen gedeelte van
dat artikel behoeft te verkoopen tot betaling zijner landrenten; hij kan
die belasting, adf10,000,00(), thans vinden uit hetgeen hij teelt
aan voortbrengselen voor de markt in Europa en houdt dan nog `
millioenen guldens over.