HomeHet partijwezen in het parlementair stelselPagina 8

JPEG (Deze pagina), 872.20 KB

TIFF (Deze pagina), 8.13 MB

PDF (Volledig document), 34.15 MB

· »
i l
z ¤
l, l _ .
6
één algemeen ,,beginsel", dat als fundament van de partij bij hare
] oprichting is opgevat. Op dit ,,beginsel" is het ,,program" van
de partij opgebouwd.
Het onmiddellijk gevolg van den z.g.n. principiëelen grondslag
der partijen is hunne perm¢mem‘z`e. Waren de partijgenooten
slechts verbonden door gemeenschappelijke sympathie voor één
concreet staatkundig desideraturn, de partij zou met en door de ’
bereiking van dit desideratum een einde kunnen nemen. Nu de
partijeenheid echter wortelt in een ,,beginsel", dat hare werking
heet uit te strekken over allerlei takken van Staatsbestuur en
dat zich bij elk nieuw­oprijzend vraagstuk weer heet te doen gelden,
is daarmede voor de partij niet een tijdelijk, maar een permanent
bestaan weggelegd. Hoe streng deze permanentie zich handhaaft,
leeren ons b.v. de Vereenigde Staten en Engeland, waar lange
jaren slechts twee partijen elkaar de zege betwistten, en eerst in
den jongsten tijd eene derde partij naast de anderen opgestaan is.
Eene partij tracht haar ,,beginsel" natuurlijk in de eerste
plaats ingang te doen vinden bij de kiezers. Zij organiseert dus
' allereerst het valk. En wel door middel van de kiesvereenigingen,
die in den regel zoowel kiezers als niet­kiezers onder hare
werkende leden (vpropagandisten") tellen. De kiesvereenigingen
zijn meer of minder 1) centraal verbonden; langs hierarchische
trap komt men van den laagsten propagandist tot den hoogst-
geplaatsten leider. Buiten verkiezingstijden blijkt naar buiten
weinig van den organisatorischen arbeid. In studieclubs worden
, vredelievende cursussen gehouden, waar de jongeren zich in
i de beginselen van de partij kunnen bekwamen. Eene enkele
Z maal doet de afgevaardigde van het district zich voor zijne
i, kiezers hooren, opdat de vriendschap niet verkoele. Ook houden
de partijen hunne jaarlijksche vergadering of hun ,,congres". Maar
' verder dan aan deze teekenen van leven is het partijwezen
in verkiezingslooze tijden, althans buiten het Parlement, niet
waarneembaar. Des te luider wordt de trom geroerd in ver-
kiezings­tijden. De ,,campagne" wordt ingeleid door ,,partij­dagen",
waar elke partij haar program van actie, aan het beginselprogram
mïj__l3;·l;àzonderheden van de centrale organisatie zijn niet bij iedere partij hier
te lande dezelfde, doch kunnen hier voorbijgegaan worden.
4
l l