HomeDe opvoedende beteekenis van de voor allen toegankelijke volksschool, in het licht der geschiedenis van het lager onderwijs en dPagina 69

JPEG (Deze pagina), 689.00 KB

TIFF (Deze pagina), 7.05 MB

PDF (Volledig document), 92.94 MB

I
. tl
ea
Aanleiding, om de taak der Maatschappij in zake onder-
j wüs in ’t algemeen te herzien, vindt het hoofdbestuur
in de herziening van de wetten op het hooger­ en lager
jj onderwijs van 1905 en vooral: in de beginselen: welke
‘ bij die herziening door de voorstanders van de bijzondere
; christelüke scholen zgn uitgesproken.
E, Deze beginselen zijn, dat men bij alle onderwijs, lager-,
ë middelbaar- en hooger onderwijs, zich plaatst op dogmatisch
standpunt, de geheele volksopvoeding van het openbarings-
geloof afhankelijk wil maken; de vrije universiteiten en de
bijzondere lagere scholen wenscht te binden aan het open-
baringsgeloof, zooals dit in verschillende kerkgenootschappen
tot uiting komt; en alzoo de vrije ontwikkeling van het
volk beperkt, terwijl men, krachtens dit kerkelijk en dog-
matisch standpunt, veroordeelt de overtuigingen en den
daarop gegronden arbeid in zake opvoeding en onderwijs ij
van de vrijzinnigen.
Tegenover deze beperkte en voor de onderlinge verdraag-
zaamheid bedenkelijke opvatting, dient de Maatschappij tot
nut van ’t algemeen do or daden, krachtig uit te spreken:
het steeds door haar gehuldige beginsel en het door haar in
zake het onderwijs ingenomen standpunt, n.l. dat samen-
gaan ook met andersdenkenden, in zake onderwijs, mogelijk
is en feitelijk behoort te geschieden. Dit beginsel is van jj
g ethisclrpaedagogisohen aard, het sluit niemand, om redenen
à van geloof, buiten de bedoelde samenwerking. Terwijl de
individueele levensopvatting en wereldbeschouwing van ieder
mensch moet worden beschouwd als een persoonlijke aan-
gelegenheid, kan de zedelijke uiting daarvan in het
practische leven samen gaan met die van anderen, welke
· in zake dat persoonlijke denken en gelooven staan op ver-
j schillend standpunt -- ziedaar de opvatting, welke door

El
r ij

i i