HomeDe opvoedende beteekenis van de voor allen toegankelijke volksschool, in het licht der geschiedenis van het lager onderwijs en dPagina 59

JPEG (Deze pagina), 651.53 KB

TIFF (Deze pagina), 7.10 MB

PDF (Volledig document), 92.94 MB

l
¥
i 59
hoewel 306869 Protestanten verklaarden, een school met den
bijbel te wenschen en 164000 Katholieken verzoehten, dat
j _ de koninklüke sanctie aan de wet mocht worden onthouden. j
V Is het bevreemdend, dat de tegenstanders der wet ook C
na ’78 deze openbaar school voor godsdienstloos verklaarden,
Y ook al wisten zg, dat de opvatting der zoogenaamde
« neutraliteit eene andere was?
De wet van 1878 onderging 5-maal eene wijziging. De
eerste drie wijzigingen, die van 1882, 3 Jan. 1884 en 11
Juli 1884, brachten geene veranderingen in art. of in de
verhouding van den Staat tegenover de bijzondere scholen:
deze werden vrggelaten, maar niet gesubsidieerd.
Maar in 1889 kwam minister MACKAY met het voorstel,
dat aan de bijzondere scholen een rijksbijdrage zou worden
toegekend, op gelijken voet, als na de wet van 1878 aan
de gemeenten was geschonken.
Dit voorstel was gegrond op het beginsel van rec/wege-
lijkheid en van biilijklieici. De rechtsgelijkheid werd door
de vrijzinnigen niet toegegeven, maar de billgkheid erkend,
nu ten minste 25 "/0 der bevolking bleek, de bijzondere
school boven de openbare te verkiezen.
Om den schoolstrijd te helpen beëindigen en de billijkheid
te betrachten, werd het voorstel aangenomen, onder strengere
bepalingen betreffende het toezicht op het onderwijs, dat
in bijzondere scholen zou worden gegeven.
Reeds sedert 1878, maar vooral na 1889, was er dan
ook een groote concurrentie tusschen het openbare en het F gij
büzonder kerkelijk onderwijs, welke aan het gehalte van
het lager onderwijs in het algemeen zeer ten goede kwam.
De bloei van de bijzondere school, met den bgbel, het .-_
feit, dat zoovelen onder de rechtszinnig geloovigen de vrije
; l
, l

. 1
l
,1
E j