HomeDe opvoedende beteekenis van de voor allen toegankelijke volksschool, in het licht der geschiedenis van het lager onderwijs en dPagina 10

JPEG (Deze pagina), 672.62 KB

TIFF (Deze pagina), 6.95 MB

PDF (Volledig document), 92.94 MB

A
8
jt De tweede züde is die van de verhouding van godsdienst
y. en zedelijkheid, eenerzijds, en, anderzijds, van den invloed
van onze opvatting omtrent deze verhouding op de paeda-
j` gogische eischen, welke aan de voor allen toegankelüke
volksschool moeten worden gesteld.
J ‘
ii De geschiedenis van het lager onderwijs in Nederland
leert, dat dit onderwijs aanvankelük van de kerk uitging
en daardoor ook een kerkelük godsdienstig karakter droeg.
In 789 gelastte Karel de Groote, dat bg alle kerken en
kloosters scholen moesten gevoegd worden, opdat zoowel
Q diensthoorigen als vrijen, zoowel op het platte land als in
Q de steden, in de gelegenheid zouden zgn, hun kinderen
O lezen, schrijven, rekenen, zingen en wat taalkennis te
Q doen leeren.
Op deze wüze werden de <<parochiale» scholen opgericht.
‘ Deze scholen stonden onder toezicht en bestuur van de
, kerk. De vaders, die hun kinderen niet ter school zonden,
Q werden met leer/telg/te straffen bedreigd. Zonder toestem-
i ming van de geestelükheid, mocht niemand een school
I houden.
Om het verband dat in deze scholen bestond tusschen
. lager onderwüs en de kerk, te kenschetsen, is voldoende,
in herinnering te brengen, dat «de 12 artikelen des geloofs»,
j het <<Onze Vader» en <<de 10 geboden» moesten worden .
onderwezen.
, Doch de school, als dochter van de heerschende
kerk, werd allengs meer volwassen, reeds in de middel-
j eeuwen.
{ Wel bleven de specifiek kerkelijke scholen vanzelfsprekend
j onder de geestelükheid staan en van deze afhankelijk,
maar daarnevens werden nu in vele steden opgericht open-