HomeTheorie en bewegingPagina 24

JPEG (Deze pagina), 844.40 KB

TIFF (Deze pagina), 7.32 MB

PDF (Volledig document), 35.69 MB

E
, 22 {
ontwikkeling der wetenschap en der beweging beide even
noodzakelijk is. ·
lk kom thans tot de beweringen van Dr. Kuyper en zijne
vrienden over de verhouding van sociaal­demokratie en
godsdienst, een onderwerp, dat ik hier niet kan uitputten,
` doch alleen wil belichten van uit mijne opvatting omtrent
‘ de verhouding van theorie en beweging.
Dr. Kuyper meent de geloovige arbeiders van samengaan _ M
met de socialistische beweging te kunnen afhouden, door te I
vertellen, dat Marx en het historisch materialisme beide
E het bestaan van de Godheid ontkennen.
Mijn eerste bezwaar tegen deze manier van redeneeren
is, dat de heeren het zich op die wijze wel wat al te ge- Y
makkelijk maken.
lndien het historisch-materialisme zwaar, doch met gods-
dienstige stelsels in sirgki is, dan zou daaruit volgen, dat
die stelsels zoo gewijzigd moeten worden, dat zij zich wel
j met het hist.-materialisme kunnen verdragen. Als Galileï
A zegt: de aarde draait en de Kerk leert, dat de aarde stil .
staat in het midden van het heelal, ende aards draazï Zócá,
‘ dan moet ook de Kerk gaan meedraaien. Het historisch-
materialisme is niet te weerleggen door te zeggen: i
het past niet in onze wereldbeschouwing. Hebben wij
gelijk, herziet dan uwe wereldbeschouwing! Gij hebt
de wijsheid evenmin in pacht als wij. Gesteld, dat onze
voorouders niet hadden willen erkennen, dat de blik-
` sem een gewoon natuurverschijnsel is, omdat dit in strijd
was met hun geloof aan geesten, hadden wij dan voor hun
i pleizier in onwetendheid omtrent dit stuk werkelijkheid
S moeten blijven ronddolen? Als de verandering der produk-
tiewijze de beweegkracht voor de politieke, juridische en
idieële ontwikkeling is, dan moeten zij, die aan een God
gelooven, zich er aan gewennen, om dat feit met hunne
Godheid in overeenstemming te brengen. Antwoorden zij `
hierop: ,,ja maar, wanneer gij alles verklaart uit den natuur-
A lijken ontwikkelingsgang der ekonomische feiten, dan heeft
onze God niets meer te doen, dan wordt hij feitelijk op
non­aktiviteit gesteld", dan kan ons antwoord slechts zijn:
,,läest mogelijk, dat is uw zaak; maar gij kunt het histo-