HomeTheorie en bewegingPagina 19

JPEG (Deze pagina), 750.38 KB

TIFF (Deze pagina), 7.36 MB

PDF (Volledig document), 35.69 MB

I7
tante van beide zich het dichtst bevinden bij de sterkste
van de twee.
Onze gansche leer steunt op de stelling, dat de arbeiders-
klasse in macht toeneemt, terwijl de bezittende in kracht
afneemt; de resultante van beide krachten moet dus ver-
hooging van het levenspeil der arbeiders zijn.
Gesteld echter, dat de ,,`Verelendungstheorie" in ons
program stond en het bleek, dat zij onjuist was, dan zou
zij geschrapt worden; maar het streven der arbeidersklasse
naar meer welvaart en haar toestand tegen de bourgeoisie
zou blijven.
Hetzelfde geldt van de ,,krisis-theorie". Tegenover onze
bewering, dat tengevolge van het gebrek aan organisatie
in de kapitalistische produktiewijze de krisis onvermijdelijk
is, wordt beweerd, dat de oplossing van dit vraagstuk ge-
vonden is in de zfrzzsi.
De trust, zoo redeneert men, sluit de vrije koukurrentie
buiten. De trust neemt toe en naarmate deze produktie-
vorm meer wordt toegepast, zullen de krisissen in aantal
en hevigheid afnemen.
Zou het waar zijn? Het karakter der krisis zou zeker
veranderen, maar de krisis zou blijven. Er is geen enkele
industrie, die zoo dikwijls door krisis wordt geteisterd als
de diamant-industrie en juist die is in handen van één groote
trust. De krisis in de textiel­nijverheid, die op dit oogen-
blik woedt, is in den aanvang niet weinig verscherpt door
de spekulatie van de groote katoentrust, die in Septem-
ber 1899 den ganschen voorraad katoen heeft opgekocht. ')
Maar gesteld, dat door de toenemende trustvorming de
krisis uitblijft, dan zou dit alleen gebeuren, indien de trusts
zooveel macht kregen, dat hierdoor de tegenstand tegen
het kapitalisme zou worden aangewakkerd. ln dat geval
zouden wij de lirzszlï uit ons program moeten schrappen en
de z‘ïusZz·0M7zz)zg‘ moeten ozzdcrstrclóczz.
Het historisch­materialisme wordt door prof. Treub ver-
worpen. Er is niets van waar dat de ideeën voortkomen
uit den grond van de maatschappij! Yaar ze dan wel
vandaan komen, zegt hij niet. Hij gelooft niet in den klas-
1) Zie Calwer, Handel und VVandel. blz. lll. ‘
*7