HomeOpen brief aan de Koninkl. Vlaamsche Academie voor Taal- en Letterkunde te Gent, naar aanleiding van Dr. P. J. Blok's "Pagina 24

JPEG (Deze pagina), 0.97 MB

TIFF (Deze pagina), 7.56 MB

PDF (Volledig document), 20.83 MB

il ~
lj lj
In ZO ï;·ï
r
{ getuigschrift van Nederlanderschap meende noodig te zijn, den »
11*1*** januari 1831 een‘vreemd VCl`l{lCZll1gS111Zt11l1`CSt van den Prins
ii verschijnt, waarin hij zichzelf aanbood vooij ku/zz`1z_g‘·ï1<z1z /3c@‘z2‘
[g i ‘· als veel geschikter dan andere'candidaten voor den nieuwen troonl
'1`oen echter ook werd niet over de bedoelingen van Holland en E
r r Belgie onder een kroon gesproken; dit werd overgelaten aan
pleitendc geschiedenisseirbezorgers Op hoe weinig stevig ze-
;ï`L delijken grondslag dit alles rustte, wordt, dunkt mij, ooki na 1840
aangetoond.
E r· . Kroonprinsen heeten in het algemeen vrijzinnig, maar toch van _ _
iemand, die een verledei1 had gehad als Koning V/illem 11, kon . "
men verwachten, dat de vrijzinnigheid dieper wortelen hadrge-
schoten dan bij erfprinsen als rcgel·het geval blijkt te zijn, Wat ‘
Q sinds ervaren werd omtrent de herziening der Grondwet (2), eene ­
herziening, die toch eigenlijk niets anders beoogde dan het vast- `
(g j stellen van regelen, die De ];L"ZiL'L;g"l·/lg; in de Belgische grondwet
. ' reeds vele jaren te voren had nedergelegd, en wier noodzakelijkheid
CC11 man als ’1`l101‘lJCCke te midden der revolutie-dagen erkende (3), j
ij is andermaal eene handeling onder indrukken van het oogenblik,
bij de aanschouwing waarvan de Belgen moeten gedachthebben,
dat zij wijs deden, toen ze voor den onder barensweecn zich _
fg i vormenden staat, het verkiezingsmanifest sxnadelijk afwijzend. op
l i een Coburg hun oog lieten vallen. En inderdaad den Nederlandschen 1
troon beklommen hebbende, kost het alle moeite den Prins van
¥2 3) 1815-1819 en van 1830 te bewegen, schreef een zij ner ministers, `>> om
jj.: van het autocratisch gouvernement, dat hij beminde, afstand te _
(i i doen°' (4)l _
(Oz»wgz·<z’rz¢k/ uit [Ja T;j2z?sj>zk;gz·/, 1906, Nv S M2'. 59.; -597).
al; ratie en de Prins xan Oranje" van L. A A van Kervel in ‘ .‘
Yi; . De Y`y`zz’.sy>z'e_gz‘/ van 1904 dl. lll, blz. 384. - Dr. Colenbrander
If maakt van het geval ook melding op blz. 242-·­244 van zijne
belangrijke verhandeling, ,,l·1etjaar 1848 in‘Nederland" in Oxzw ];`z·z··w
( van 1905. Deze bladzijden vertellen echter, meen ik, onderschei­ .
dene onnauwkeurigheden; als voorbeeld noem ik de mededeeling, ‘ .
dat de Prins van Oranje ,,op bezoek bij zijn schoonvader" werd
’ gezonden, terwijl toch Paul 1 reeds jaren te voren vermoord was.
.. (1) Zie o.a« blz. 205 van mijn artikel van 1902. - D. B. P. zwijgt
.1 r i over dit incident, ofschoon de meening: ,,1-1et karakter van den gj
Prins is lang en veel miskend’° (blz. 66) de plaats er voor was.
(2) De ,, Bijdragen tot de kennis van het jaar 1848" van
dr. H. T. Colenbrander 111~O/L.5'¢’1T`6`Zlït’ van 1903 hierover o.a. te lezen.
(3) In Dec. 1830. ,,Zijne veelzijdige objectiviteit doet, hem
“ beseffen, dat Belgie eigenlijk niets anders vraagt in den grond
( . ' (hoe onbetamelijk ruw en geweldig ook in den vorm) dan hetgeen
ook voor het Noorden zoo noodig als brood is geworden: name
lijk eene betere Grondwet en het keeren van vele bestuurlijke
misbruiken en verkeerdheden", Prof. P. Fredericq, t. a. p. bl. 125.
(4) ,,_ Het jaar 1848 in Nederland”" door dr. ll/1`. Colenbrander
in Oma Eeuw van 1905, blz. 266, noot 1.
),'_.,