HomeOpen brief aan de Koninkl. Vlaamsche Academie voor Taal- en Letterkunde te Gent, naar aanleiding van Dr. P. J. Blok's "Pagina 21

JPEG (Deze pagina), 914.96 KB

TIFF (Deze pagina), 7.55 MB

PDF (Volledig document), 20.83 MB

· BIJLAGE II. Extract uit een critiek van schrijver dezcs over
` Do Tz'o1;zz’¢zogsc/zo Vola’Z0<#/al door jhr. C. C. den Beer Poortugael:
Z Verscheidene waardeerende bladzijden (25-31) heeft de Schrijver
gewijd aan de rol,· die_de prins van Oranje te Antwerpen heeft
· vervuld, ingevolge het `Koninklijk besluit van 4 Oct. 1830. lk
beschouw ze tot de min gelukkig geslaagde van hem, die in zijne
Voorrede schreef (blz._ 3): >>l·loe laat dus ook, voor de \/aarheid
is het nooit te laat." Zeker, en daarom het volgende.
Bij mijne 1830­studien over Maastricht stuitte ik indertijd opde
befaamde proclamatie van 16 October 1830, die, ofschoon vele I
, ‘ malen gedrukt en besproken, niet in mijne herinnering leefde. lk
· kreeg toen over de houding van den Prins een diep treurigen
indruk: het stuk moest eene plaats hebben in het kader van mijne s
verhandeling »De Antwerpsche proclamatie des Prinsen van Oranje
d.d. 16 October 1830 en de terugslag ervan­te lV1aastricht" (1).
Ofschoon er geene enkele aanleiding toe was om het daarin
eenvoudig medegedeelde te weerspreken, en dit ook trouwens
niet gedaan werd, gaf mijne publicatie Mr. ll. van Hogendorp
aanleiding 0111 mede in dt tijdschrift een artikel te schrijven:
,,De Prins van Oranje te Antwerpen in October 1830"(Z); maar
uit de verte werd er op gewezen, dat het wel mogelijk was, dat
de Prins volkomen bevoegdheid had gekregen om zich aan /zz·£
hoofd dor ác’ïUég`Z·/L_g` te verklaren, wijl >>Geruchten"zeggen, dat er
iets van een troonafstand heeft plaatsgevonden". »En", leest men
nog, »als de tijd zal gekomen zijn, dat toegang wordt verleend
tot alle archieven en dat geheime staatstukken en geheime
i ` corrcspondenties openbaar worden gemaakt, zal over dat deel
onzer geschiedenis waarschijnlijk meer licht worden verspreid?
Later heeft de heer Van Hogendorp hetzelfde onderwerp be-
handeld in 011.:0 Eeuw van 1905 (3); ook hier was de grondtoon:
men weet niet, welke bevoegdheid de Prins had gekregen. Maar
sinds verscheen dr. Colenbrander’s werk over de Belgische om-
wenteling. Dit gaf, zou men zeggen, het licht, waarnaar de 'Waarheid,
._ dacht ik, zoo dorstte. De Omwentelingsgezinden stelden den Prins
voor, den 18‘l°"October in eene vergadering van alle Belgische
« leden der Tweede Kamer de onafhankelijkheid van België te
~ (1) Do Tg)22'sj1zkgcl, 190Z,­dl. Il, blz. 200.
(2) jaarg. 1903. dl. I, blz. 90.
(3) 5de jaarg., 4de dl. blz. 91. [11 aio Oo£oóorzz’<z_gwz 2/mz /1u/ jaar
1830. In beide verhandelingen wordt wedergegeven ’sPrinsen uit-
. eenzetting over zijn moeilijken toestand en vinden wij daarin
afgedrukt Von do Jlïogbr, terwijl de Prins wel zal gezegd hebben
Von rio fVcg]k·r. Zie blz. 96 T@`d.r_/>z`<g‘cl en blz. 108 Ozzsa ]1`vzz·ïri. .