HomeDe broodzetting, onnut, schadelijk, ongeoorloofdPagina 30

JPEG (Deze pagina), 0.98 MB

TIFF (Deze pagina), 6.72 MB

PDF (Volledig document), 46.90 MB

g, .¤ t
D ‘ _ ze i
D i len wij wel niet behoeven aan te toonen, dat, toen kerk «
Q i; ` en staat vereenigd waren, en een vergrüp tegen de kerk t A
l ook als een vergrijp tegen den staat werd aangemerkt, en
i er daarenboven welligt meer gewigt aan den eed werd ge-
l hecht dan thans , dat toen, uit welk beginsel ook, de eed i
onder de middelen van toezigt kende worden gerekend. Ook ik
- l de pachter van het gemaal, onder wiens toezigt de bak- . i
j i kers stonden, moest een eed doen met niemand eene be- .
E B; j driegelijke overeenkomst (composeren) te zullen sluiten be- ··
j g · treffende maten en gewigten. i i
l Ook het merktee/ren , door iederen bakker op het brood
i te stellen, is van vroegeren tijd afkomstig, en werd veel-- ' E
M tijds bij elke ordonnantie op het gemaal voorgeschreven, · t
- onder anderen in die van 1723, en zulks op straffe van _ .
ï . boete , opdat, bij eventuele fraude, ten allen tijde de bakker
zoude zijn op te sporen. Dit alles werd vastgesteld bij ­
· i ordonnantiën, die in iedere stad verschilden. Het is ech- ‘
l ter nog al opmerkelijk, dat in in de keurboeken der stad "
Delft van ongeveer de helft der 16d° eeuw een keur
A A voorkomt, waarbij aan de bakkers is bevolen, om, behalve
j ` _ het gewone door hen gekozen merkteeken, ook nog het
nl brood te merken met den prijs dien het moest kosten,
l D b.v. 2, 4, 6, 8, 12 en 15 Hollandsche penningen, ten einde
ï F daardoor de prijs van het brood aan den kooper ten allen ·
ik tijde zoude kunnen blijken. .
j f Uit dit een en ander meenen wg gerustelijk te kunnen- i
besluiten, dat de broodzetting in een direct verband staat
tot de vroegere gilden en dat, toen er slechts een zeker ”
j il aantal bakkers was , ook onmiddelük daartegenover moest g
l- staan, dat de prijs van hun produkt, eene zoo noodzakelijke r ·. "
_ levensbehoefte, niet aan hunne willekeur mogt worden over-
l i gelaten, maar integendeel aan eene zetting van Aprüs werd D
, onderworpen, zoo mede, dat er toen middelen van toezigt be-
i stonden , om zoo mogelijk alle verdere bedrog te weren. - - ‘
z

E i l ·
ëï _ -
v ï