HomeDe zedelijke beteekenis van het socialismePagina 11

JPEG (Deze pagina), 1.05 MB

TIFF (Deze pagina), 8.01 MB

PDF (Volledig document), 17.01 MB

1
1
kweekt het gevoel van samenhoorigheid. Zoo wordt de blik ruimer.
Zoo wordt ­ o ja, wel in het oog gehouden het eigen belang --
en wie zal dat een zonde noemen? -­ doch in het op deze wijze
streven naar behartiging daarvan gaat dat kleine dorre enge egoïsme ,
weg, de blik wordt ruimer, ’t gevoel van kameraadschap wordt
versterkt. Niet meer wordt gestreden voor alleen ’t eigen voordeel,
maar gestreden wordt voor al de mede-lijdenden, voor de gansche
klasse, en voor het komende geslacht. En indien strijd, die daar
{3 elken dag om ons heen gevoerd wordt, daarin ontwikkelen zich
Q gevoelens van broederschap, toewijding en zelfbeheersching, daarin
wordt het eigen inzicht ondergeschikt gemaakt aan dat der meer-
derheid, daarin wordt de eigen wil gericht naar aller wil.
llàä lêïï sgïïïnïs gilt äfèàidïeïiïääuäïïifïïiïïïäïägcêiïïlïàï
is, waarin voortreffelijke deugden geleerd kunnen worden.
"‘.l Maar de beweging heeft wijder invloed dan enkel op hen, die er
_ onmiddellijk bij betrokken zijn.
j` Op breeder kringen werkt ze in. Ik moet mij, om niet al te uitvoe- I
vh rig te worden, natuurlijk beperken tot enkele aanduidingen. 1
En dan meen ik, dat dit vooral gewaardeerd moet worden, dat zg ’
door naar felle kritiek 0p kel nminvnaniszise/i krzrezkler anzer samen-
leving ineewerkl Zal zuivering van kel zedelqk eardeel.
l Het mammonistisch karakter onzer samenleving! Het is niet te ont-
2, kennen, dat er recht is, om daarvan te spreken. Ik zou geen beter
woord weten om het cachet, dat er op onze wereld gedrukt is, I
aan te duiden.
° Am Golde hangt, nach Golde drangt sich Alles. Ach wir armen!
¤ De rondedans gaat om het gouden kalf. Dit is zoo verschrikkelijk
~ duidelijk, dat ik in dezen kring haast wel geen bewijzen daarvoor
jj behoef aan te voeren. Winst, steeds meer winst, steeds grooter
jï kapitalen, dat is de hevige begeerte. Daaraan wordt door talloozen
. eigenlijk alles ondergeschikt gemaakt. En zoo is dat streven ingeweven
" in het heele leven van onzen tijd, dat het verschrikkelijke er van
niet meer opvalt, dat zelfs het·zedelij·k oordeel er door vergroofd is
en totaal op verkeerde banen is geleid.
., Enkele sprekende voorbeelden mogen dat aantoonen.
g Wij zullen het er allen volmaakt met elkander over eens zijn, dat i
het leven een van de beste dingen is, die wij bezitten, dat gezond-
i làeid, lïvenslusä, leveäskracht meer waard zijnd dan geld enbglïed.
,! lu is et zon e, zic te vergrijpen aan wat en naaste toe e oort.
` ‘ Maar er zijn in deze dingen graden van zonde, al naar de waarde
van het bezit dat men aanrandt. En nu is het dunkt mij een
onwederlegbaar feit, dat in deze dingen vaak een geheel verkeerde
maatstaf aangelegd wordt. Zoo worden geregeld - en dit lijkt mij
ten opzichte hiervan zeer frappant - de vergrijpen tegen den
eigendom veel strenger gestraft dan die tegen het leven. Niemand ,
zal mij verdenken van het eerste te willen goedkeuren. l
9
l
in Y ·*"‘§_ïï,·;.?D"%lmi? , , Q ‘ , ',,"ï<;;,__L.;z._a­e·d...§‘ ~ , ,_. Q V ,3;; md" . mr 7 ’ ' _ _ _ _ . . __! j ;