HomeSpaarbankenPagina 9

JPEG (Deze pagina), 821.73 KB

TIFF (Deze pagina), 7.77 MB

PDF (Volledig document), 13.16 MB

gedeelte van het kapitaal wordt zij mede niet te goed gedaan, daar
men die slechts zoude berekenen over f 5 en het veelvoud van dien.
Er wordt dus vrij wat rente genoten en niet uitbetaald; bij de parti-
culiere banken staat daar tegenover de verpligting om eene loopende
kas te hebben, die natuurlijk geene renten afwerpt: de staat, die steeds
publieke kassen ter zijner beschikking heeft, is van die verpligting
grootendeels ontheven.
De staat der Nederlanden kan, in den tegenwoordigen stand, van de
gelden die hem worden toevertrouwd, eene rente van 4 pCt. maken,
ot`, bij inkoop, uitwinnen: hi_j betaalt uit eene rente van 2% pCt., voor
de kosten van inning, beheer, controle, drukwerken enz. stellen wij, wat
zeker genoeg is, ,tpCt., te zamen 3 pCt.; er wordt dus genoten 1 pCt.,
buiten de besparing der rente in de maanden van inbreng en terug·
betaling en der sommen beneden de f 5 of boven het veelvoud
V, van dien.
it, Binnen eenige jaren zoude de deelneming zeker wel tot 10 mil-
lioen gulden, zoo niet tot meer, kunnen stijgen; in dat geval zoudehet
ééne pCt., dat de staat zuiver zoude winnen, der schatkist eene inkornst
opleveren van f100,000, De stijving van de hulpbronnen der schatkist
vj is intusschen geenzins het doel van deze aanprijzing van de staats-
spaarbanken, maar wij wijzen er op, omdat wij van sommige schroom-
vallige lieden ligtelijk bezwaren te wachten hebben wegens het gevaar,
waaraan de staat zich zoude blootstellen, en daarom wenschten wij aan
te toonen, dat buiten het indirect belang, nog een zeer belangrijk direct
t voordeel de blootstelling aan dat gevaar wettigt.
ë Het oprigten van bijzondere fondsen wordt in onze tijden, wij gelooven
te regt, gewraakt, toch zouden wij er hoogen prijs op stellen, dat er
eene behoorlijke rekening wierd aangelegd en bijgehouden, om, in
noodlottige tijden, waarvoor wij wel wenschen bewaard te blijven, doch
waaraan wij natuurlijk altijd bloot staan, te kunnen aantoonen, hoe
veel er bereids vroeger gewonnen is door eene instelling, die tijdelijk
offers eischt. (tt)
Het is klaar, dat de staat zoude moeten gebonden zijn door de
handteekening zijner ambtenaren; het mandaat dient alzoo te worden
opgedragen aan rekenpligtige ambtenaren, die ook door het stellen
van eenen borgtogt genoegzame waarborgen moeten aanbieden; ook ik
kan mij zeer wel met het denkbeeld vereenigen, (vooral indien men door
wat strenger eisehen en een naauwlettend toezigt, geene ongeschikten

(*) Dit kan trouwens geschieden zonder dat de gelden als afzonderlijk fonds
worden beheerd. RED.