HomeChristendom en dogmaPagina 33

JPEG (Deze pagina), 610.75 KB

TIFF (Deze pagina), 6.94 MB

PDF (Volledig document), 36.76 MB

VII.
CHRISTENDOM EN GESCHIEDENIS.
Ik zeide in mijn tweede opstel: Het dogmatisme heeft
den broederband der Christenen verbroken. Zoo is het.
Maar de erfzonde der dogmatiek is bedreven in den hof
der geschiedenis. Alle dogmatici zoeken de waarheid van hun
godsdienst te bewijzen door geschiedenis, door feiten van
goddelijke, bovennatuurlijke openbaring. Daarop antwoorden
wij:
10. religieus. De beslissende stem in zedelijkheid en
ยท godsdienst is niet de geschiedenis maar het geweten. Het
wezen der religie veredelt den mensch in ieder menschelijk
individu, den mensch, die altijd dezelfde blijft ondanks
alle waar of valsch feitenmateriaal, door de historie bijeen-
gebracht. De geschiedenis der verschillende godsdienst-
vormen is wel veel belangwekkender dan de geschiedenis
der oorlogen. Maar van de geschiedenis ontvangen we
niet het wezen der religie; de religie integendeel werpt
een onmisbaar eeuwig-verzoenend licht op de wisselende
feiten der historie. De godsdienstige mensch weet, dat er
een oneindige Gerechtigheid en een oneindige Goedheid
leeft, die de eindzegepraal geven zal aan alle recht en
alle goed. ,,Voor hen die God beminnen werkt alles ten
goede." Zonder dat waar godsdienstig licht, zonder die
prophetie, die spreekt in ons gemoed ondanks alle gebeurte-