HomeWat is het begin geweest, hoe was de voortgang, wat zal het einde zijn?Pagina 45

JPEG (Deze pagina), 845.25 KB

TIFF (Deze pagina), 8.48 MB

PDF (Volledig document), 60.42 MB

39
j En hoeveel bedraagt dit gedeelte dan nog wel? Dit
. Q kunnen calorimetrische proeven hier op onze aarde uit-
i maken, vooral op hooge bergtoppen, waar het resultaat
niet onzeker wordt door den altgd slecht bekenden, op-
j slurpenden invloed van onzen eigenen dampkring.
{ Die proeven hebben getallen opgeleverd, waarvoor zelfs
i de stoutste verbeelding duizelt. Het resultaat, zooals het
i in de handboeken over sterrekunde opgegeven wordt, dat 4
l namelijk bg ons elke vierkante c.M. per minuut zooveel
i warmte opvangt als noodig is om 3 gram water een graad
j Celsius te verwarmen (30), is wellicht geschikt voor calori-
ï metrische berekeningen, duidelgker zult gg, mijne hoorders!
j een denkbeeld van de hitte der zon verkrggen, als ik u mede- D
j deel, dat, naar eene eenvoudige berekening, de warmte
j die de zon door uitstraling verliest, toereikend is om in
ä eene minuut een stalen pantser, van iets meer dan een
g meter hoog (31), en dat hare geheele oppervlakte bedekt,
j te doen smelten; en een jaar bevat niet minder dan
500 000 zulke minuten!
( 1 Dit ontzettend groot warmteverlies moet de zon reeds
duizenden jaren geleden hebben, en het besluit ligt dus
i voor de hand, dat zg vroeger nog veel heeter geweest is
j dan nu. ·
Maar ook nu is er alle reden voor het beweren, dat
i de zon een gloeiende gasbol is, die ten hoogste aan de
oppervlakte eene laag van wolkachtige formaties bezit. _
E Want het is eene bekende zaak, dat de densiteit der
zon veel geringer is dan zg, de omstandigheden in acht
i genomen, zou kunnen wezen. Immers, evenals wg grond
hebben te vooronderstellen, dat in de aarde de zwaarste i
stoffen naar haar middelpunt bezonken zgn, evenzoo is j
het, op welke wgze ook het zonnestelsel gevormd zg,
l waarsohgnlgk, dat de zwaarste stoffen zich in het midden