HomeWat is het begin geweest, hoe was de voortgang, wat zal het einde zijn?Pagina 34

JPEG (Deze pagina), 886.56 KB

TIFF (Deze pagina), 8.40 MB

PDF (Volledig document), 60.42 MB

«g.¤«·»·:«·=«»¤»·­¤»«... Y- ·­­ ~«­··~««
l=(.Ԥ
lj .
j es
l. waarneming als proeven; Dmscixrcrms vorderde bij den
ly aanvang van alle onderzoek twijfel, en protest tegen
{lj: alles wat niet door denken was vastgesteld, hij ver-
j l oordeelde dus het aannemen van natuurwetten op enkel
{ gezag. Beiden worden niet ten onrechte voor de stich­ {
j ters der nieuwere wijsbegeerte aangezien, al heeft de '
ig, wetenschap omtrent veel, van wat Dmscmvrns trachtte
te verklaren, een nieuw en beter licht doen opgaan, j,
Qi j Ook moeten wij, voor de beoordeeling van DEscAnT1as zelf,
niet vergeten, dat hij na het schrijven van lc Monde
nog 17 jaren leefde, en juist in die jaren zijne voor-
j ` naamste onderzoekingen volbracht, zijne beste werken
dit n geschreven heeft. _
; j I Het bestaan eener algemeene zwaartekracht, die al
de bewegingen der lichamen van een zonnestelsel be-
stuurt en regelt, was hem niet bekend. Het is hem
dus niet kwalijk te nemen, dat hij de beweging der
,j planeten niet geheel juist verklaarde, al is het voor
zgn naam te bejammeren, dat hij niet in deze en W
andere zaken even scherpzinnig als Nmwroiv geweest is,
die, bü zijn dood, nog op de dorpsschool te Wools-
thorpe ging. HQ was te veel filosoof, te weinig mathe-
;, matische physicus. Dat hij met den arbeid van ICEPPLER ‘
bekend, ik zeg nog niet eens vertrouwd was, heb ik
in züne geschriften nergens kunnen vinden. De vraag
of het in zijne draaikolken mogelijk was, dat elke
planeet eene ellips, en wel voortdurend dezelfde ellips `
H beschreef, heeft hij zich niet gesteld. Evenmin heeft
g hü er op gelet dat elke draaikolk, die hü in een bak
. water te weeg kon brengen, zich zelf vernietigde, door X
fi ‘ de wrüving, die onder de waterdeeltjes plaats had.
i Maar wij zullen ons niet verder met het reeds lang
, vervallene draaikolkenstelsel van Dmscrxmns bezig hou-

lt i *