HomeDe ontwikkeling der denkbeelden op sociaal gebied (1898-1923)Pagina 6

JPEG (Deze pagina), 895.22 KB

TIFF (Deze pagina), 7.73 MB

PDF (Volledig document), 30.62 MB

?r4ë&Q.;ä:§2Srf¥’ :5; ·,·r 4 _;·;;£_;;;:_&;,,M_;;·;;M,,T_,_?_$Q,m,3ï,;___,,m,Zm_,__,_A,;__,___;_____________ï_, _
{ i
ä
‘ r
4 _ DE oeeouw ; ·
staatkundige en economische leven in deze laatste 25 jaar is
zoozeer doortrokken van den geest, dien men als de v·erteede-
ring des gemoeds heeft aangeduid, dat het niet waarschijnlijk
is, dat zijn geschiedschrijver op zijn beurt het verwijt zal treffen, l
dat hij niet voldoende aandacht heeft besteed aan de bemoei'in­
gen om sociale misbruiken tegen te gaan.
Methode van behandeling". - Het ligt voor de hand, dat nu i
de verbetering van sociale misstanden een zoo gewichtig onder-
deel van staatkundig beleid is geworden, de politiek zich van j
die materie heeft meester gemaakt. Ik beschouw het echter niet [
als mijn taak in het licht te stellen, hoe maatregelen van socialen
aard in den politieken strijd gedurende die 25 jaar als inzet
hebben gegolden. Waar de regeering zich op dit gebied ook
geroepen achtte in te grijpen, immer werd haar door de oppositie
al te radicale politiek verweten. Het verwijt, dat de regeering
het staatssocialisme zoeht ·te verwezenlijken, werd door de
Tj, leiders der rechterzijde Kuyper en de Savornin Lohman aan het j
liberale kabinet, dat het ontwerp van de Ongevallenwet ha·d I
ingediend, voor de voeten geworpen en tien jaar later richtte I
de linkerzijde datzelfde verwijt ·­- en trouwens evenmin zonder
eenigen grond - tegen Minister Talma. ‘
Liever dan een poging aan te wenden, te schetsen, hoe de
politieke strijd van regeering en oppositie - een onvermijdelijk I
sèá gevolg van het parlementaire stelsel - zich voor zijn doeleinden
van het sociale vraagstuk heeft bediend, wil .ik trachten de
algemeene lijn uit te stippelen, die in de ontwikkeling der sociale
denkbeelden gedurende dat tijdperk aan den dag komt.
Van de zijde der politieke leiders zal mij het verwijt niet i
ontgaan, dat ik telkenmale geheel en al misken, hoe het juist j
de actie van hun partij was, in tegenstelling met die van andere
partijen, die bepaalde sociale maatregelen in het leven riep. Ik
zal mij dat verwijt getroost·en met de gedachte, dat men alleen
door zich te verheffen boven den, het onpartijdig oordeel ·belem­ I
merenden, politieken strijd van elken dag, kans heeft de groote
lijn der historie te ontdekken, waarlangs wij ons allen, kinderen
van zoo verschillenden politieken huize, gezamenlijk voortbe-
wegen. Zoo ooit, mag bij het herdenken van een gewichtig
,,.-5
v _... gj
zi?
gllïé
‘ j