HomeIets over de Fransch-Engelsche operatieplannen van 1914Pagina 5

JPEG (Deze pagina), 925.12 KB

TIFF (Deze pagina), 7.73 MB

PDF (Volledig document), 14.05 MB

I l
;
e
1
| 3
l Wil men nog meer bewijzen, dat Wilson wel degelijk rekening
hield met een groote beweging bewesten de Maas dan haal ik
I de kleine bijzonderheid aan van een zijner stafofficieren, dat het
5 Engelsche Hoofdkwartier na den slag bij Bergen in hetzelfde huis
1 logeerde, dat Wilson op een zijner tallooze verkenningsreizen per
j rijwiel daarvoor had aangewezen. Dat oord ligt ongeveer 80
Kilometer bewesten de Maas.
Eenmaal, den 19 Augustus 1914, laat Wilson zijn meening
doorschemeren: ,,Personal1y 1 incline to the big turning move~
, ment, which is German, but would suit us."
j De Minister de Broqueville deelde in de geheime Kamerzitting
van 14 Februari 1913 mee, dat hij berichten had ontvangen, dat
l de Duitschers volgens hun laatste plannen in een nacht 50000
i man voor Luik konden brengen. Een dergelijke operatie paste
alleen in een plan, dat een groote beweging ten noorden van de j
Maas beoogde.
l Generaal Townshend schreef in 1912 in een brief aan den
Franschen Majoor Mordacq, die beweerde, dat Foch niet geloofde
dat de Duitschers bewesten de Maas zouden komen, dat dit niet
juist gezien was, want dat naar zijn meening de Duitschers met
, groote troepenmassa’s onder aanvoering van hun beste generaals j
1 een groote beweging bewesten de Maas zouden uitvoeren. De
l Duitschers, zeide Townshend, zijn aan de Napoleontische omtrek~ l
l kingstheorie getrouwd. (Grosse Politik, XXX1, No. 11560).
j Het valt op, dat de Fransche stafofficier Mordacq meent, dat
j Foch niet gelooft aan de beweging bewesten de Maas. Later l
zal nog in de eerste week van Augustus 1914 de Kolonel van den l
Franschen Staf, Brécard, blijk geven, dat ook hij die niet ver~
wacht. ln den Franschen Staf was men dus niet algemeen met
die plannen op de hoogte. 1
Hoe is dat mogelijk? Hier komt de onderzoeker op een lastig j
‘ terrein. Het schijnt wel vast te staan, dat niettegenstaande zijn p
l beweren van het tegendeel Wilson wist, dat de Duitschers een
groote omtrekkende beweging op het oog hadden; hij moge dan
l den juisten omvang niet gekend hebben. Neemt men dit aan,
dan is het niet denkbaar, dat hij zijn wetenschap voor de Fran~
sche hoofdleiders verborgen zou hebben.
De Engelsche inlichtingemdienst was beter dan de Fransche,
die na de Dreyfus­historie in het leger in discrediet was geraakt.
»j Klaarblijkelijk hield de Fransche Staf in 1911 nog vast aan het
I oude plan-Schlieffen, dat echter reeds sedert 1909 was gewijzigd.
l Dit laatste zal aan Wilson bekend zijn geweest.
2 De Engelsche schrijvers gaven en geven zich voortdurend moeite
g 5 om te verhelen, dat de Engelsche Staf in 1914 een groote om-
1 trekkende beweging der Duitschers verwachtte.
i Kitchener rekende daar volgens Wilson al in 1911 mee, evenals
l
l
w