HomeGrondslag en wezen der neutraliteitPagina 21

JPEG (Deze pagina), 722.28 KB

TIFF (Deze pagina), 8.05 MB

PDF (Volledig document), 21.66 MB

` i

l
is l
Zoo schreef Dr. Knvenn., in 1891, toen hij de Beoinsclien
als bondgenooten, nog niet noodig had. Er staat nog ineer, inaar M
de ontboezemingen van den even rad- als veeltongigen schrijver,
die, voor iedere zijner gedaanteverwisselingen, een tekst bij de
_` hand heeft, zijn vervelend, Wanneer inen de dierbare devotie
* zijner cleputaten mist.
J' Het Wezen van de neutraliteit der O. S. noenide ik in de ,
' tweede plaats. Na het voorafgaande, zal ik uwe aandacht, daarbij,
slechts kort hebben te bepalen.
Bestaat er in den Staat een scliiftings- en scheidingsproces,
gclük Wij, in het kerkelijk beginsel, aan den arbeid zien, dan moet ij
er een reclniiddel gevonden worden, Waardoor de burgers aan 1
kerkelijke tvveedracht onttrokken, tot staatkundigen geineenschaps- 1
zin worden aangeinaand en opgeleid.
Zoodanig rediniddel is de Openbare School. gi
‘ Dit blijkt uit den adelbrief harer vestiging.
Bij de beraadslaging over onze eerste sclioolivet van 1857,
' zeide Tnonnnckn:
. ,,De overheid niet dienstbaar aan eenige kerk, en lle i
,,kerk niet dienstbaar aan de overheid, wil dat zeggen, dat i
,,het Christendoni vreemd is aan den Staat, of aan hetgeen ,.1
,,van Staatsivege geschiedt? Ja, zoo de uitspraak geldt van lg
,,hen die zeggen: of niijn geloof, of ongeloof`; hij, die het ,
,,Cl1ristencloin niet begrijpt als ik, is geen Christen. Neen -
,,en ik, Mijnheer de Voorzitter, neen. - zoo inen
,,(J/n‘isz‘emZ0m boven gelooyïszeivleeïcl/z<zz`<Z erkent.
,., ,,Met veel geest en juistheid heeft nien op een ander il,
,,gcbied wel eens onderscheiden hetgeen inen ziet en hetgeen
,,1nen niet ziet, ee qzäoa wilt er ee qaüm. ne wit pas. Dat
,, ,,is, geloof ik, hier toepasselijk. De stille werking van het
,,()lll`lSlZtll1tlOll1, boven verdeeldheid van geloof, is oneindig
,,algerneener en grooter, dan hetgeen nien in de kerkelijke
,,st`eer niet oogen ziet. Het Christendom heeftonze wetgeving
,,en ons bestuur, onze samenleving en onze zeden door-
,,t.rokken: maar dat is niet het bijzonder (,`lIl'lSlCt‘llll<)lll
,,eener bepaalde Kerk. llet is het eene lieht. waarvan de lj
io
li
ik
li
ll
ll
‘l
i