HomeHoe redden wij Europa?Pagina 18

JPEG (Deze pagina), 641.17 KB

TIFF (Deze pagina), 4.54 MB

PDF (Volledig document), 97.07 MB

8 HOE REDDEN WI] EUROPA. D

alle andere in de wereld overschaduwde, was het
ophouden van de voortbrenging, het onberekenbaar
nadeel toegebracht aan alle produktiemiddelen, de
schaarschte van goederen en al wat dit beteekent in .
ellende, ziekte, verhongering en geestelijke stoor-
nissen. Een statistisch bureau in Denemarken heeft
het verlies in menschenlevens, veroorzaakt door den
oorlog, op ongeveer 40.000.000 geschat. Deze bere-
kening sluit natuurlijk in zich, met de gevallenen in
den strijd, het exces van sterfgevallen boven de nor-
male sterfte in de civiele bevolking en de verminde-
ring in geboorten. In het kort, de_ oorlog had in
Europa een bevolking weggemaaid gelijk aan die
van Frankrijk. Dat was de eerste en smartelijkste
bron van verlies. De vernieling was, zoo niet het
ergste, zeker het meest de aandacht vasthoudend
aspekt van heel het afschuwelijk panorama. Maar
veel onrustwekkender dan de vernieling was het feit
dat heel de industrie van Centraal Europa, tengevolge
van de blokkade, lamgeslagen lag uit gebrek aan
ruwe materialen. Er waren heele streken, grooter dan
het Britsche Koninkrijk, o.a. de Russisch-Poolsche
grenslanden, die de Groothertog Nicolaas uitbrandde
op zijn terugtocht, waaruit elk spoor van beschaving
verdwenen was. Als onze staatslieden hun artificiêel
denken over den oorlog van zich afgezet konden
hebben, dan zouden zij het probleem dat hun ter
oplossing gegeven was, in de verstrekking van goe-
deren gezien hebben. Van een beveiligen der demo- ,
‘ cratie te praten was de rhetoriek van den man die `
zijn denken deed te midden van den Amerikaanschen
overvloed. Wat de democratie toen noodig had, wat
zij nog noodig heeft en wat zij nog veel komende
jaren noodig zal hebben, is brood en suiker en `boter, j
eenvoudige, warme kleeren, medicijnen en zeep,

_ j W . _ï• ~­­­- ~ ~ -e-·~­ ""‘ t`‘‘ " D