HomeHoe redden wij Europa?Pagina 12

JPEG (Deze pagina), 626.37 KB

TIFF (Deze pagina), 4.55 MB

PDF (Volledig document), 97.07 MB

2 HOE REDDEN wl] EUROPA. U E
zooveel eenvoudiger om te zeggen - wat waar is - L
dat de zichtbare achteruitgang van de materiëele I
beschaving op het Vasteland geweten moet worden S
aan een lang­gerekten oorlog, een straffe blokkade en C
een slechten vrede. Dit zijn de onmiddellijke oor- C
zaken van het tekort aan goederen. Maar hoe wordt E
ons inzicht, als het blijken zou dat de blokkade en t
de vrede zelve het resultaat van krachten en van denk- 2
wijzen zijn, onafscheidelijk van het kapitalistisch ‘
imperialisme? Hoe, als het blijken zou, dat in dezen C
barbaarschen oorlog en in dezen genadeloozen vrede ‘
onze kapitalistische maatschappij een zoodanig gemis C
aan broederschap en gemeenschapszin getoond heeft (
als met zelfmoord gelijk staat. Hoe, als het blijken zou 1*
dat het deze zcdeläkc fout is, die zich openbaart -­ "’
in geringe mate in Engeland, maar op tragische wijze ‘
op het Vasteland - in het tekort aan brood, kleeren f
en huizen. I
Wij hebben allen gevoeld, zij het slechts in een voor- A C
bijgaand oogenblik van dieper bewustwording, bij de E
aanschouwing van een bedelaar op den weg of den
· inkijk in een vervallen achterbuurt, dat deze ge- 1*
broken levens en deze onmenschelijke straten heel S
ons sociaal systeem veroordeelen. En toch is of was t
het een soliede bouwsel. Het feit was, en is nog, dat, li
wat ook de heilige of de dichter mocht zien in het C
geval van den bedelaar, onze kapitalistische maat- Z
, schappij groote uitgestrektheden slums en duizenden C
bedelaars, lange crisissen van werkeloosheid en jaren C
van schaarschte `zonder al te groote stoornis overleefd C
heeft. Ten spijt van dit alles voorzag zij in het noodige. E
De massa overleefde het en vermenigvuldigde zich l
en alles saamgenomen had het algemeen niveau van ` S
_ komfort en opvoeding de strekking naar boven te gaan. ‘
Het is een vraag van schaal en maat. Kan deze zelfde 1
` A , D ,- ,, __ . r , · · -