HomeHoe redden wij Europa?Pagina 113

JPEG (Deze pagina), 660.78 KB

TIFF (Deze pagina), 4.66 MB

PDF (Volledig document), 97.07 MB

·­-·- .·
C] i IJ HOE ZAL EUROPA REAGEEREN. j 103
zel tg Zij konden hun kinderen niet langer kleeden, voeden ái
cade. en opvoeden, zooals hun levensstandaard voorschreet.
was Velen leefden in beklagenswaardige ontbering en
:raal­ allen voelden zich zinken tot het niveau van den
u, die proletariër. Bij hoopen liepen zij over naar de Socia- _
wa, listen, en in Berlijn verklaarden de bankklerken zelfs
ïver- een werkstaking om het recht te winnen deel uit te
erker maken van den Arbeiders-Raad. Mannen die voelen
Idea dat hun spaarpenningen waardeloos geworden zijn,
tpest dat het geld in hun portemonnaie zijn koopkracht
bin- verloren heeft, mannen wier eigendom zich beperkt
den tot het stel kleeren, dat zij aan het lijf hebben en die
uch­ hun kinderen zien rondloopen in gelapte en versleten
tang ij kleertjes, zullen maar weinig geneigd zijn hun geweren
»eld_ voor den dag te halen ter verdediging van de be- _
.ntig staande maatschappelijke orde. De werking van deze
­'' ekonomische en psychologische oorzaken van revo-
utie lutie werd vergroot door den geestelijken toestand van
dde T de volken, wier zenuwstelsel geleden had door jaren
sing van ondervoeding. Het denken was actief en koortsig. Y
irem Het onheil had een vacuum in den menschelijken
rerd geest geschapen en in hun overspannen toestand kon
be- {El slechts een heftige prikkel, een oproep op een gran- x
gere dioze schaal, een belofte van een nieuwe wereld hen
mm- tot handelen brengen. De hoop van het communisme
tllel drong zich op aan een zenuwlijdende maatschappij,
mr- bankroet in alles behalve deze laatste speculatieve
l in [Y? hoop.
ide Eenige dezer toestanden, die de revolutie verklaren
rest g in het verslagen Rusland, Hongarije en Beieren zijn lj
oor nog algemeen in Centraal Europa. Er is geen ver-
ad­ betering in de ekonomische toestanden. Er is geen
tot iï andersoortige hoop, behalve die op een militairistische Y l
ey- . reactie. Toch hebben veranderingen van een zoo ver-
;€l_ reikenden aard plaatsgegrepen, dat zij het succes van
l`*` ‘ .
le
ë
ä
D ,