HomeDe aprilbewegingPagina 95

JPEG (Deze pagina), 835.71 KB

TIFF (Deze pagina), 6.50 MB

PDF (Volledig document), 124.97 MB

dienen konden om de toedragt der zaak vollediger te doen
kennen, - het afgetreden bestuur, inzoover ze noodig waren
om znn handelingen juister en regtvaardiger te leeren be-
oordeelen. Dat feit is niet te ontkennen. En o0k­dat is
niet te ontkennen , dat juist-die stukken zgn achtergehouden,
waarop later de afgetreden ministers zich ter zelfverdediging
hebben beroepen; ­ juist­die stukken, wier omniddellijke
openbaarmaking aan vele lasterlijke geruchten een einde ge-
maakt en aan onberispelnke mannen veel onverdiende smaad
bespaard zou hebben. Zoo iets kan niet zonder doel zijn ë
geschied. De mannen, die zelfs eoniidentieele brieven pu- Q
bliek-maakten, moeten hun redenen gehad hebben om ­ niet
b. v. het briefje van v. Sonsbeeek, maar ­juist al die stukken
zorgvuldig verborgen te houden; ­ terwijl toch ook··cZic stuk-
ken met het kerkelijke vraagstuk in zeer naauw verband
stonden. En geen andere reden is denkbaar dan de nade-
ring der verkiezingen. Men wilde de verbittering, die bij
een deel der natie tegen het ministerie Thorbecke was opge-
wekt, des noods wel versterken, maar _vooral niet helpen
wegnemen. En men wilde het gerucht niet logenstrafïen,
dat de herstelling der Roomsclnkatholieke hierarchie tegen
’s Konings wil zou geschied zün; - de adressanten moesten
niet­terstond leeren inzien, dat aan wering der bisschoppen
niet gedacht kon worden, en dat dus het eigenlijk doel hunner
adressen niet zou worden bereikt. Zóó alleen laat de zaak
_ zich verklaren. En als zoodanig heeft de uitgave dier bloem-
lezing dan ook beantwoord aan de verwachting der uitge-
vers: Maar ze is geschied ten koste der loijauteit. Ze is
gepaard gegaan met vertreding van de eeuwige wet der regt-
vaardigheid. In de geschiedenis van Nederland moet nu het i
ongehoorde feit worden opgeteekend, dat Nederlandsche
ministers hun voorgangers onder de verdenking van pligt-
verzuim en kwade trouw noodeloos hebben gelaten, ja met
opzet gebragt, - dat ze aan de natie stukken hebben onthouden,
ja van hun bestaan niet gerept, zonder wier kennisneming geen
juist en billijk oordeel over de handelingen dier mannen mo-
gelijk was, ­ alleen om aan zich­zelf° een tijdelijke, maar on-
regtmatige zegepraal op hun tegenstanders te verzekeren.
Inmiddels werd, gelijk we reeds zeiden, het beoogde
doel bereikt. Na die gedeeltelijke openbaarmaking der brief-
wisseling met Rome steeg de verbittering der Protestanten
tegen het afgetreden ministerie ten top. Er ging een kreet
in den lande op, dat men aan Rome verraden was; - dat
de ministers, zich over hun verraad sehamende, sommige