HomeDe aprilbewegingPagina 125

JPEG (Deze pagina), 839.26 KB

TIFF (Deze pagina), 6.74 MB

PDF (Volledig document), 124.97 MB

' " ", """ "`“f"""‘°""“"’"““""°°“""‘**"'?"""“?‘"ï""‘* ’"‘‘‘·‘‘ W ....-.-.-». ~ ­--­ xt, _
tt ` .
” -­ 120 ­·­
de staatswetten verschuldigd, in strijd was. Eindelijk, de
4 pauselüke Stoel heeft verklaard dat hij toch reeds besloten
tv ` had, voor de bisschoppen van onderscheiden staten derge-
N f läke wüzigingen in den kanonieken eed te brengen ‘. Om
al deze redenen meenen we, dat aan de wüziging van den .
bisschoppelüken eed door tusse/eenkomst juist van het Aprilmi-
F E nisterie geen overdreven-groote waarde mag gehecht worden.
L En de "diplomatieke aanraking” met Rome beslaat dus, ook
jj l wanneer men haar alleen naar hare vruchten wilde beoordee-
` len, geen büzonder-schitterende bladzijde in de geschiede- 2
i nis van het stelsel van "billQke bevrediging?
i j Maar de Protestanten waren, gelük we reeds hebben doen
Q opmerken, tegenover hun ministerie zeer lankmoedig; - de ’j
Q bladen der kerkelijk-liberalen, de bladen der mannen aan
l wie de Aprilbeweging haar oorsprong en omvang dankte,
bewaarden over heel die "diplomatieke aanraking" een
V diep stilzwijgen. En waagden ze het al een enkele maal,
. er een oordeel over uit te spreken, het was zacht en
verschoonend. Inweêrwil van zooveel, wat men van de te-
[ ‘ genwoordige bewindslieden niet verwacht had; ­ inweêrwil
dat er met Rome onderhandeld of althans_ overlegd werd, ­
inweêrwil dat de toelating der bisschoppen en hun erken- `
,l ning door ’s lands hooge regering wettelijk werd voorbereid,
- bleef men zijn ministerie sparen. Het gevaar van het oogen- jj
, blik drong daartoe. Teregt begreep men, dat de wet op jl
l de kerkgenootschappen mettertijd in goede handen nog een
g magtig wapen tegen de kerkelijke vrijheid der Roomsch-
f katholieken zou kunnen worden; ­ en het lot van dat wets-
ontwerp werd meer en meer twüfelachtig. De verhouding Ji
iï der partijen in de Tweede Kamer was van diem aard, dat Yi
de antirevolutionaire leden het beslissend gewigt in de schaal
zouden werpen. En het begon den schijn te krijgen alsof
die mannen, met wie men in April tegen de bisschoppen
,_ zoo broederlijk had gepetionneerd en voor wie men in Mei
zoo gaarne zgn stem en invloed had veil gehad, ná over-
i Q helden om het bondgenootschap te verbreken. De wet die
r door de kerkeiükdiberale bladen nog "onvoldoende" was
gekeurd omdat de staat zich daarin de opleiding der gees-
telüken en meer dergelüke punten niet als zgn regt had
E ` voorbehouden, maar waarmeê ze - gedachtig aan een wel-
,, ‘ Nota van den kardinaal Antonnelli (Handd., dl. I, p. 437).