HomeGeschied- en redekunstig gedenkschrift van Nederlands herstelling in den jare 1813Pagina 12

JPEG (Deze pagina), 699.74 KB

TIFF (Deze pagina), 4.04 MB

PDF (Volledig document), 33.27 MB

{ [
i der plaatsvervangers, erger dan van slaven op de markten van Tunis en ,
? Algiers. De roof der edelste jongelingen, allen vrü door de wet, sehandelijk
weggesleept, als gevangenen vervoerd, om eene eerewaeht te heeten. Dat "
toppunt van rampzaligheid verwezenlijkt, waarin het tot eene ijsselijke ver-
; vloeking was geworden: God doe u zonen geboren worden! _,
‘ Zoo veel had het Nederlandsche volk verduurd: is het wonder dat de
werktuigen van deszelfsjammeren beefden ? Het had dit alles verduurd, zich
Z zelven niet geheel onwaardig; minder stil en gelaten, dan stom en lijdelük.
‘ Zonder nutteloozen tegenstand, maar ook zonder laagheid, zonder kruipen, ,
[ zonder vleijerij: weinige uitzonderingen (waar vindt men die niet?) deden
{ het karakter der gansche natie slechts te meer uitkomen. Zulk een volk was den
i Fransehen een raadsel; zij wisten niet, wat het zou willen, zou kunnen,
ä zou doen, als eenmaal dcszelfs voorzigtige kloekheid de kansen in haar voor-
i deelberekende;ofals het eindelijk aan geene kansen meer dacht, maar, gelijk _
i in den Spaansehen opstand, alles wilde wagen, om alles te winnen.
‘ Er waren ook reeds in het begin des jaars, eerst in het dorp 0ud-Beijer- V
land, daarna te Alphen en Zaandam, in den Haag zelfs, onlusten uitgebar­
t sten, ernstig genoeg, om met geweld gestuit, en met strengheid gestraft te
j worden. Onlusten, het is waar, enkel onderde geringere en min doorzigtige f
V klasse des volks; maar waarin zich de algemeene gezindheid genoeg open-
. baarde, om vrees te verwekken voor ’t geen kon of zou gebeuren, wanneer
j hoogere standen hun gezag en invloed leenden, om deze krachten in bewe-
ging te brengen, te vereenigen en te besturen.
` Intusschen ontbrak het den vertsaagden Franschen in Hollands hoofdsteden
aan geene geruststellende berigten uit Parijs. De vijand was nog op grooten ä
afstand; het saizoen vergevorderd; de wegen tot vervoering van kanonnen ·
onbruikbaar. Vaagde hij het nogtaus te naderen, de wijkende troepen kon- j
den [lolland genoeg dekken. Bij Wezel verzamelde zich een leger, met den
' llertog van Tareute aan het hoofd; door Braband en Vlaanderen zou ook g
eerlang versterking worden gezonden. Holland moest en zou verdedigd wor- 9
` den. Er was alleen tijd noodig, om de nieuwe ligtingen te doen opkomen. `
, Dien tijd had men overvloedig, eer een ervaren veldheer een winter­veldtogt .
| tegen deze gewesten durfde ondernemen. Er moest slechts groote standvas-
j tigheid worden getoond, om de inwendige rust te bewaren, en strenge straf
Q geoefend tegen den eerste, die bestaan zou haar te storen.
t Er is geen twijfel aan, of, door een kloek en rustig voorkomen, ware het F
j ver te brengen geweest, om de uitbarsting des misnoegens, voor eenige da- iï
_ gen, weken misschien, en tot de komst van mcnomtn op den Beneden-rijn j
i vóór te komen. Maar er is geen vrees zoo angstig, als die der misdaad; niets Q
Z vervaart gelijk het kwaad geweten! In het begin van November waren de
1. Russen, onder wmrzmeenomz, tot Bremen, de Pruissen, onder izutow, tot Men- g·
_` ster voortgerukt. Eene talrijke voorhoede van Kozakken had welhaast Oost-
* Vriesland, en de Graafschappen Lingen, Bentheim en Steinfurt van Fran- &
sehen schoon gevaagd. Ambtenaars en tolbedienden van allerlei rangen kwa- 2
men vlugten over ons grondgebied, en verspreidden schrik onder hunne land- i
K ` 1