HomeBarbarenPagina 102

JPEG (Deze pagina), 928.32 KB

TIFF (Deze pagina), 5.33 MB

PDF (Volledig document), 95.94 MB

,.0 .
r ~ % i ii
l 100
ïïxjï ­ 0-
j l! l
w l met den geur van vochtige turfaarde, overtogen met sma-
l l ragdgroene varens, volgezogen met bruin moeraswater dat
ra en ; . ’
ig { onder de moeizame schreden van den wandelaar borrelt en
, ` zuigt. _Neen, het was een schrale Poolsche heide, die er slechts
3 van uit de verte uitziet als een moeras, doch niets anders
, ‘Eï is dan een dorre vlakte van zanderige aarde. De bodem er-
J, van ziet er veel te schraal uit, om oogsten te kunnen op-
; l , T leveren, ofschoon hij door stroomen bloeds en rnensohelijke
j" , lichamen maandenlang werd bemest, welke verder onder
den gelen platgetrapten dekmantel van heidekruid en
, i ig gras vergaan.
l j Bij de twee boschranden, welke tegenover elkaar gelegen
i l l j zijn, vinden wij de loopgraven, de Duitsche en de Russische,
j ~ zich uitstrekkende in lange, schier eindelooze linies. Voor
{ die loopgraven staan lage rijen houten palen, waaroverheen
J i l V het netwerk van prikkeldraad is gespannen hetgeen eruit-
ziet als een afschuwelijk net van eene vergiftige spin. Hier
~ achter liggen aan den Russischen kant de overblijfselen van
5 g een bosch, waarvan de takken en blaren zijn weggemaaid,
w e l de stammen afgeschaafd en kaal, versplinterd door granaten-
0 Li l l regens, gegeeseld door den alles doorborenden loodhagel
der mitrailleurs en geweren. Nog verder achterwaarts liggen
I zwartgebrande muren en puinhoopen, de overblijfselen van »
it-? M armzalige, in asch en puin gelegde hoeven. `
Een platgeschoten, dood bosïzh van kale, versplinterde, recht-
j 0 opstaande boomstronken, zooals hier, is onheilspellend en ­
,| tevens aangrijpend om te aanschouwen. De natuur heeft
tientallen jaren gearbeid om het bosch te doen verrijzen;
l stammen, twijgen, bladeren, en naalden. Scheppingen door
`§ de menschelijke hand gebouwd, kunnen over eenige maanden
J ej a l j weer verrijzen uit de geblakerde puinhoopen, zelfs mooier
i l j en grooter dan voorheen. Doch gedenkteekens der natuur,
welke tijdens eeuwen van worsteling tegena verzengende
g 1 hitte, storm en sneeuw zijn ontstaan, zal hetzelfde menschen-
j oog nimmer weer in zijne vroegere grootschheid en pracht,
, ; Q· zien prijken. En al de lommerrijkejpraal van den Schepper
_," f § hebben menschen meedoogenloos in enkele dagen schijnbaar
, ïj i nutteloos verwoest.
§ Hie1· op deze heide is wanhopig gestreden. De woedende
l golven van den strijd hebben nu eens tegen den Russischen
‘· dan weer tegen den Duitschen boschrand hunne branding
geslagen. Brullende brandingkrullers hebben hun schuim
g tïïj
0 00 0 00 . 0 .... 0 0 0