HomeHandleiding tot het statistisch onderzoekPagina 20

JPEG (Deze pagina), 775.14 KB

TIFF (Deze pagina), 5.47 MB

PDF (Volledig document), 22.49 MB

fi'
i i
j 16 rx. srntrrsrrmc.
minder gunstig voor de bevolking. - In percenten of permille
uitgedrukt zouden de cijfers zich aldus voordoen:
ir In de gemeente A 3,1 0/,, of 31°/00
;‘ In de gemeente B 2,9 °/0 ,, 290/00
__H<=tmïüd<=¤· § lil. Het middencijfer wordt verkregen door een aantal afzonder-
°‘Jf""· lijke feiten , in cijfers uitgedrukt, bij elkander op te trekken en de
lj som dezer cijfers door het getal der vermelde gevallen te deelen.
Het gebruik van het middeneijfer is dikwijls onvermijdelijk,
omdat het zonder zijne hulp voor ons bevattingsvermogen onmo-
gelijk zou zijn, al de afzonderlijke feiten, die zich voordoen, tot
·ï· eene algemeene voorstelling te verbinden. Denk u een drukbe-
:j_ zochte weekmarkt, waar veel tarwe verkocht wordt; elken markt-
dag worden er uiteenloopende prijzen bedongen; elke bedongen
prijs van elken marktdag wordt opgeteekend; zoo krijgen wij in
j den loop van het jaar eene kolom van cijfers, zóó groot, dat
jj het onmogelijk wordt haar te overzien. Maar trekken wij nu aan
ij den voet der kolom het middencijfer van al die bedongen prijzen
jl van elken marktdag uit, dan zal dit ons eene heldere voorstelling
van den toestand mogelijk maken en aanleiding geven om ons
oordeel te bepalen, of de tarwe in dat jaar daar ter plaatse duur
jj of goedkoop was. Vooral in de vwjqelü/rende statistiek (zie § 3)
is dit middel volstrekt noodzakelijk.
Het middencijfer is bovendien in vele gevallen een onmis-
baar hulpmiddel om 011s een juist denkbeeld van eenen toestand
ly te doen vormen. Het vertegenwoordigt wel niet een werkelijk
_ bestaand feit , maar het stelt ons een normaal feit voor oogen.
i‘ Het is de afbeelding van de objectieve waarheid. Wanneer wij
j zeggen, dat de middenprijs van de tarwe op zekere markt in een
L afgeloopen jaar f 10,25 per hectoliter geweest is, dan zal dit
jr cijfer volkomen juist kunnen wezen ofschoon het licht heeft kun-
t nen gebeuren, dat op niet éénen marktdag in dat jaar juist f 10,25 g
" voor een hectoliter tarwe betaald is.
j Wat wij hierbij in de juistheid onzer voorstelling winnen, is
j dit, dat de toevallige, afwijkende, abnormale verschijnselen hunne I
j beteekenis verliezen. Wanneer wij uit de opbrengst van den oogst
de vruchtbaarheid van een land willen schatten, dan mogen wij
noch een bijzonder voordeelig jaar noch een jaar van misgewas *
« tot maatstaf nemen. Wij moeten een aantal goede en kwadejaren I
I dooreenslaan om daaruit den algemeenen toestand te leeren ken- jr
~ nen. Dezen vinden wij in het middenoijfer uitgedrukt.
j Men kan naar den aard van het onderwerp of naar het doel,
dat men beoogt, zoowel uit een klein als uit een groot getal af-
Q zonderlijke cijfers een middencijfer trekken.
if
té s - l